İdman zalında "ölü damla" əməliyyatı: ABŞ-da Çin casusları necə ifşa olundu?
ABŞ-da Çinin Dövlət Təhlükəsizliyi Nazirliyinin xeyrinə casusluq etməkdə ittiham olunan iki Çin vətəndaşı 30 ay müddətinə federal həbs cəzasına məhkum edilib. Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə "San Francisco Chronicle" qəzeti məlumat yayıb. ABŞ Prokurorluğundan bildirilib ki, 40 yaşlı Liren "Rayan" Lay (Liren "Ryan" Lai) və 39 yaşlı Yuanse Çen (Yuanse Chen) amerikalı hərbçilər və hərbi obyektlər haqqında kəşfiyyat məlumatları toplayıb, həmçinin gizli pul köçürmələrini təşkil ediblər. Məhkumlar həbs müddəti başa çatdıqdan sonra 3 il ərzində nəzarət altında saxlanılacaqlar. Hər iki şəxs xarici dövlətin agenti kimi fəaliyyət göstərmək üçün casusluq etməklə bağlı etiraf ediblər. İş materiallarına əsasən, bu şəxslər 2021-ci ilin may ayından Çin kəşfiyyatı ilə əməkdaşlığa başlayıblar. Lay əvvəlcə Çeni işə cəlb edərək onunla Çin kəşfiyyat zabitləri arasında vasitəçi rolunu oynayıb. Sonradan Çen tapşırıqları birbaşa xüsusi xidmət orqanlarının əməkdaşlarından almağa başlayıb. 2022-ci ilin yanvarında hər iki təqsirləndirilən şəxs Çində olarkən, ABŞ-dakı əlbirləri ilə Kaliforniyanın Livermor şəhərindəki idman kompleksinin geyinmə otağında yerləşən şkafa 10 000 dollar olan çanta qoymaq barədə razılaşıblar. Məlumata görə, üzbəüz görüşmədən vəsait və ya məlumat ötürülməsi üçün istifadə edilən bu üsul kəşfiyyatda "ölü damla" (dead drop) adlanır. İttiham aktında qeyd olunur ki, Çen həmçinin hərbi obyektlər və şəxsi heyət barədə məlumat toplayıb. O, Vaşinqton ştatındakı Kitsap Hərbi Dəniz Bazasının fotolarını, eləcə də Cənubi Kaliforniyadakı Hərbi Dəniz Qüvvələrinin işəqəbul məntəqəsində yeni çağırışçıların və xidmətdə olan dənizçilərin foto və videolarını əldə edib. Bundan əlavə, Çen dənizçilərin şəxsi məlumatlarını və gələcəkdə əməkdaşlığa cəlb oluna biləcək hərbçilərin tərcümeyi-hallarını da toplayıb. 2023-cü ilin martında Lay ABŞ-a gələrək Çin kəşfiyyatı ilə gizli əlaqə saxlaması üçün Çenə xüsusi telefon təqdim edib. 2024 və 2025-ci illərdə Çinə səfər edən Çen orada xüsusi xidmət zabitləri ilə görüşərək Amerika ordusu ilə bağlı yeni tapşırıqlar alıb. 2025-ci ilin mayında Laya Feniks şəhərində bu dəfə təxminən 20 000 dollar məbləğində növbəti gizli pul ötürməsini təşkil etmək tapşırılıb. FTB əks-kəşfiyyat əməliyyatı çərçivəsində hər iki şəxsi 27 iyun 2025-ci ildə həbs edib. Lay 2025-ci ilin dekabrında, Çen isə 2026-cı ilin fevralında təqsirini rəsmən etiraf edib.





















