Mediaxeberleri.az
    
  • Xəzərdə kütləvi tələfat: Azərbaycana təhlükə gözlənilir?
    Xəzərdə kütləvi tələfat: Azərbaycana təhlükə gözlənilir?
  • 
  • Zeytun Festivalının açılışı olub - Foto
    Zeytun Festivalının açılışı olub - Foto
  • 
  • Şəhid anası 21 ildir mənzil növbəsindədir: "Öz evimdə yaşamaq istəyirəm" - Video
    Şəhid anası 21 ildir mənzil növbəsindədir: "Öz evimdə yaşamaq istəyirəm" - Video
  • 
  • Kiçik pomidorlarda böyük təhlükə!
    Kiçik pomidorlarda böyük təhlükə!
  • 
  • Türkiyə Fələstin prezidentinin yunanlarla qucaqlaşmasına niyə səssiz qalır?
    Türkiyə Fələstin prezidentinin yunanlarla qucaqlaşmasına niyə səssiz qalır?
  • 
  • "Büdcədən pul ayrılıb və o pul yeyilib" - ETİRAZ VAR!
    "Büdcədən pul ayrılıb və o pul yeyilib" - ETİRAZ VAR!
  • 
  • Azərbaycan öz addımlarını bu güclərin mövqeyi ilə uyğunlaşdırmaq məcburiyyətindədir...
    Azərbaycan öz addımlarını bu güclərin mövqeyi ilə uyğunlaşdırmaq məcburiyyətindədir...
  • 
  • "Məğlubiyyətin məsuliyyətini mən daşıyıram" - Dambrauskas
    "Məğlubiyyətin məsuliyyətini mən daşıyıram" - Dambrauskas
  • 
  • "44" filmi Azərbaycanın kino tarixinə rekordla düşdü - Foto
    "44" filmi Azərbaycanın kino tarixinə rekordla düşdü - Foto
  • 
  • Son 120 ilin ən uğurlu layihəsi Bakıda… - İnfantino
    Son 120 ilin ən uğurlu layihəsi Bakıda… - İnfantino
  • 
  • Bulvar dənizdən 30 kilometr aralı qala bilər - Foto
    Bulvar dənizdən 30 kilometr aralı qala bilər - Foto
  • 
  • VƏZİFƏLİ ŞƏXSLƏRİN GİZLİ BİZNESLƏRİ... – Yeni qanun nəyi dəyişəcək?
    VƏZİFƏLİ ŞƏXSLƏRİN GİZLİ BİZNESLƏRİ... – Yeni qanun nəyi dəyişəcək?
  • 
  • Masaj salonunun sahibəsindən 30 min tələb etdi: hökm oxundu
    Masaj salonunun sahibəsindən 30 min tələb etdi: hökm oxundu
  • 
  • Məktəblərdə geyim: bütün suallara aydınlıq gətirildi - RƏSMİ
    Məktəblərdə geyim: bütün suallara aydınlıq gətirildi - RƏSMİ
  • 
  • Saleh Məmmədovun yaratdığı idarələr ləğv olunur: Milyonlar...
    Saleh Məmmədovun yaratdığı idarələr ləğv olunur: Milyonlar...
  • 
  • Mənimsəmə işi: Etibar Pirverdiyevin maaşı şoka saldı
    Mənimsəmə işi: Etibar Pirverdiyevin maaşı şoka saldı
  • 
  • TTM-də 200 minlik mənimsəmə: Polkovnikin və digərlərinin məhkəməsi başladı
    TTM-də 200 minlik mənimsəmə: Polkovnikin və digərlərinin məhkəməsi başladı
  • 
  • PENSİYA VƏ SOSİAL MÜAVİNƏTLƏR NEÇƏ FAİZ ARTACAQ? - Gözləntilər AÇIQLANDI
    PENSİYA VƏ SOSİAL MÜAVİNƏTLƏR NEÇƏ FAİZ ARTACAQ? - Gözləntilər AÇIQLANDI
  • 
  • Qorxmaz Hüseynovun dövründəki milyonluq mənimsəmələr üzə çıxdı
    Qorxmaz Hüseynovun dövründəki milyonluq mənimsəmələr üzə çıxdı
  • 
  • Qazax Dövlət Dram Teatrında “Səhnədən zəfərə...” tamaşası təqdim olunub
    Qazax Dövlət Dram Teatrında “Səhnədən zəfərə...” tamaşası təqdim olunub
  • 
  • "Xan qızı Xurşidbanu Natəvan" adlı sənədli filmin nümayişi keçirilib - FOTOLAR
    "Xan qızı Xurşidbanu Natəvan" adlı sənədli filmin nümayişi keçirilib - FOTOLAR

Son xəbərlər :
  • İcra başçısının səmimi söhbəti bir neçə saat ərzində yüz əlli mindən çox baxış sayı toplayıb
  • "Kəpəz" - "Qarabağ" matçında heç-heçə, "Neftçi"dən qələbə
  • Azərbaycan vətəndaşlarının bu ölkəyə vizasız rejimi tətbiq edildi
  • Zəngi liseyinin direktoru işdən çıxarıldı – Yeni təyinat
  • Bu şəxslər üçün imtahan keçiriləcək
  • Sabahın havası bu insanlar üçün əlverişsiz olacaq
  • Argentinalı məşhur futbolçu huşunu itirdi
  • ABŞ yeni kamikadze dronunu təqdim etdi
  • Azərbaycana qar yağıb
  • Astarada qəza: 5 kəndin qazı kəsildi
  • Qazaxda iki nəfərə kəsici alətlə xəsarət yetirməkdə şübhəli bilinən şəxs saxlanıldı
  • Gəzməkdə çətinlik çəkən qadının 23 illik əlillik pensiyası kəsildi - Video
  • Diyetoloq ən faydalı çörək növlərini və gündəlik istehlak normasını açıqladı
  • Yas mərasiminə gedən ehtiyatda olan zabit faciəli şəkildə öldü - Təfərrüat
  • Azərbaycan bu ölkəni təbrik etdi
  • Noyabrın sonunda üç BÜRCÜN həyatı yaxşılaşacaq
  • Rusiya taktikanı dəyişib - Hədəfi budur
  • “Qarabağ” “Kəpəz”, “Neftçi” isə “Araz” sınağında
  • Sahibsiz itlərin hücumundan şikayətçidirlər - VİDEO
  • İranda zəlzələ olub, Naxçıvanda da hiss edilib
  • Ana səhifə
  • İqtisadi xəbərlər və təhlil
  • Siyasi analitik yazılar
  • Ölkə
  • Bölgə
  • Mədəniyyət
  • Şou-biznes
  • Dünya
  • Kriminal
  • Din
  • İdman
  • Tarix
  • Müsahibə
  • Hadisə
  • Sosial
  • Problem
  • Gündəm
  • Korrupsiya
  • Foto reportaj
  • Video müsahibə

RAMAZAN AYINI VACİB EDƏN MƏQAMLAR – “Əsas məqsəd aclıq deyil, nəfs üzərində nəzarət və...”

  • Tarix: 20-02-2026, 09:17

“Ramazanın ruhu sadəlik, şükür və təvazökarlıqdır”

“Əgər insan davranışında yaxşılığa doğru dönüş etmirsə, oruc yalnız fiziki ac qalmağa çevrilə bilər"

Məlum olduğu kimi, bu gündən etibarən Azərbaycanda müqəddəs Ramazan ayı başlayıb. Əhalisinin böyük hissəsi müsəlmanlardan ibarət olan Azərbaycanda da Ramazan ayı böyük ruh yüksəkliyi ilə qarşılanır. Bu ay boyu məscidlərdə təravih namazları qılınır, ailələr və dostlar iftar süfrələrində bir araya gəlir, xeyriyyə təşkilatları və sıravi vətəndaşlar ehtiyacı olan insanlara yardım edir, qida paylanışları təşkil olunur. Müsəlman dünyasının ən müqəddəs və mənəvi dəyəri yüksək olan bu ayda milyonlarla insan oruc tutur, ibadət edir, xeyirxah əməllərlə məşğul olur.

Ramazan ayı həm də İslamın beş əsas şərtindən biri olan oruc ibadətinin yerinə yetirildiyi aydır. Məhz bu ayda Quranın ilk ayələri nazil edilmiş və müsəlmanlara oruc tutmaq vacib buyurulmuşdur. Ramazan orucu sübh azanından günbatanadək yemək, içmək və digər orucu pozan əməllərdən çəkinməyi şərt qoyur. Bu, yalnız fiziki bir imtahan deyil, eyni zamanda mənəvi saflığa, səbir və nəfsin tərbiyəsinə yönəlmiş ibadətdir.

Dünyanın müxtəlif qitələrində milyonlarla insan eyni vaxtda sübh azanı ilə oruca başlayır, gün batımı ilə iftar süfrəsi arxasında toplaşır. Hazırda dünyada təxminən 2 milyarddan çox müsəlman yaşayır ki, onların da böyük əksəriyyəti Ramazan ayında oruc tutur.

Ramazan ayında vacib bulunan əməllərə 50-dən artıq müsəlman çoxluğa malik ölkədə rəsmi və ya qeyri-rəsmi olaraq riayət olunur. Bundan əlavə, Avropa, Amerika və Asiyada müsəlman icmalarının yaşadığı onlarla ölkədə də Ramazan xüsusi mərasimlər və ictimai tədbirlərlə müşayiət edilir. Böyük şəhərlərdə – London, Paris, Nyu-York kimi mərkəzlərdə belə kütləvi iftar proqramları təşkil olunur.

Qeyd edildiyi kimi, bu il Ramazan ayının ilk günü fevralın 19-na təsadüf edib. Qədr gecələri Ramazan ayının son 10 günündə qeyd olunacaq. Ramazan bayramı isə martın 20-də keçiriləcək.




İlahiyyatçı Fazil Əhməd “AZPolitika”-ya bildirib ki, hər bir ilahi hökmün arxasında bir məna var: "İnsan istənilən sahədə ən uğurlu insana o zaman çevrilir ki, öz istəklərini idarə edə bilsin. Məsələn, bir idmançı öz sahəsində uğur əldə edə bilməsi üçün mütləq nələrisə özünə qadağan etməli, nələrisə vacib saymalıdır. İnsanın inkişafı üçün də müəyyən qadağalar var. Bunu Allah müəyyən edəndə daha mükəmməl olur. İnsanı yaradan Allah daha yaxşı bilir ki, insan hansı yolla mənəvi cəhətdən yüksək pilləyə çata bilər. Bu baxımdan Ramazan ayı ən gözəl fürsətdir. Ümumiyyətlə, dünya psixoloqları qeyd edirlər ki, onların ən uğurlu pasiyenti ən iradəli olanıdır. Məsələn, onlara müraciət edən pasiyentlər arasında iradəsini gücləndirən adam psixoloq tərəfindən müvəffəqiyyətli insan hesab olunur".

İlahiyyatçı qeyd edir ki, mənəvi baxımdan da belədir:"Allah istəyir ki, bəndələri iradə sahibi olsunlar. Nəfsani istəklərin zərəri dində çox qabardılır. Bunların hamısı iradə ilə əlaqəlidir. Ramazan ayı – insanda həm də bu iradəni formalaşdırır ki, zərərli vərdişlərə asılılıq qalmasın, haramdan uzaq durmaq iradəsi formalaşsın".

"Otuz gün insan buna riayət edəndə bu iradə onda formalaşır. İnsan bir hərəkəti ardıcıl edəndə bu, onda adətə çevrilir. Adət çox təkrarlandıqda xasiyyət olur. Xasiyyəti dəyişmək isə çox çətin, hətta bəzən qeyri-mümkündür. Ramazan ayı elə bir aydır ki, hətta xasiyyətə çevrilmiş rəftarları da dəyişə bilər. Allah qatında savab qazanmaq üçün 30 gün oruc tutmaqla zərərli vərdişlərindən uzaq durur. Nəticədə onda təkcə təbii şəkildə yox, həm də psixoloji cəhətdən möhkəm iradə formalaşır", -deyə o, qeyd edib.

İlahiyyatçının sözlərinə görə, İslam “yox”dan başlayır: "Yəni insanın həyatındakı uğurlar nələrəsə “yox” deməkdən, kimlərəsə “yox” deməkdən, öz istəklərinə “yox” deməkdən başlayır. Məsələn, baxırıq ki, insanın 5-6 yerdə mülk var, yenə almağa çalışır. Halbuki iki övladı var və o qədər mülkə ehtiyacı yoxdur.. Allah istəyir ki, insan nədənsə asılı olmasın. Pulu və vəzifəni özünə büt etməsin, onu əlindən alsalar, özünü məhv olmuş kimi hiss etməsin. Allahın belə bir istəyi yoxdur ki, insan nələrdənsə məhrum olsun. Sadəcə istəyir ki, insan onu bədbəxt və dəyərsiz edən nəfsani istəklərdən asılı olmasın. Ramazan ayı həm də bunun üçündür, bu ayda insan özünü idarə etməsi baxımından güclü iradə qazanır. Bəzən Ramazan ayının sonunda şeytan insanın qulağına pıçıldayır ki, artıq günahların bağışlandı, yeni həyata başlaya bilərsən və yenidən günah edə bilərsən. İslama görə isə Ramazan ayının savabının bir hissəsi keçmiş günahların bağışlanmasıdırsa, digər hissəsi bu ayda qazandığın iradə ilə növbəti Ramazana qədər günah etməməkdir".



İlahiyyatçı Əkrəm Həsənov isə bildirib ki, Ramazan ayı İslam dininə görə təkcə yemək içməkdən uzaq qalmaq deyil: "Bu ay həm də insanın mənəvi yenilənməsi, özünü hesaba çəkməsi, iradəsinin möhkəmlənməsi və sosial məsuliyyət hissinin güclənməsi dövrü kimi dəyərləndirilir. Qurani Kərimdə buyurulur ki, oruc sizdən əvvəlkilərə vacib buyurulduğu kimi sizə də vacib edildi ki, təqvaya çatasınız. Burada əsas məqsəd aclıq deyil, insanın daxili tərbiyəsi, nəfs üzərində nəzarət və mənəvi şüurun güclənməsidir. Ramazan ayının ən böyük xüsusiyyətlərindən biri də Qurani Kərimin bu ayda nazil olmağa başlamasıdır. Bu baxımdan Ramazan həm də düşünmək, oxumaq, özünü və həyatın mənasını yenidən dərk etmək ayıdır. İslam alimləri, o cümlədən İmam Qəzali və İbn Rəcəb kimi klassik müəlliflər qeyd edirdilər ki, orucun həqiqi mahiyyəti sadəcə mədənin orucu deyil, dilin, gözün, düşüncənin və davranışın da orucudur. Yəni insan yalnız yeməkdən deyil, pis söz, yalan, qeybət, qəzəb və mənəvi zərər verən davranışlardan da uzaq qalmalıdır.
Məhəmməd peyğəmbər (ona və ailəsinə salam olsun) buyururdu ki, kim yalanı və pis əməli tərk etməzsə, Allahın onun yemək və içməyi tərk etməsinə ehtiyacı yoxdur. Bu hədis göstərir ki, orucun ruhu əxlaqi dəyişiklikdir. Əgər insan davranışında yaxşılığa doğru dönüş etmirsə, oruc yalnız fiziki ac qalmağa çevrilə bilər".

İlahiyyatçı bildirib ki, Ramazan ayı eyni zamanda sosial həmrəylik ayıdır: "Aclığı yaşayan insan ehtiyacı olanların vəziyyətini daha yaxşı anlayır. Zəkat, fitrə və sədəqə kimi ibadətlər bu ayda daha çox vurğulanır. Klassik fiqh alimləri bildirirlər ki, oruc fərdi ibadət olsa da, nəticəsi ictimai fayda yaratmalıdır. Müasir sosial tədqiqatlar da göstərir ki, paylaşma davranışı və kollektiv ibadətlər insanlarda empati və sosial məsuliyyət hissini gücləndirir. Bu baxımdan Ramazan dini ritual olmaqla yanaşı, cəmiyyətin mənəvi sağlamlığına xidmət edən bir institut kimi də qiymətləndirilə bilər".

"Ramazan ayında əsas prinsip niyyətin düzgün olmasıdır. Oruc sadəcə adət kimi deyil, şüurlu ibadət kimi tutulmalıdır. İslam alimləri niyyətin insanın daxili istiqamətini müəyyən etdiyini vurğulamışlar. Bununla yanaşı, gündəlik davranışda səbr, yumşaqlıq, bağışlama, ehtiyac sahiblərinə yardım və ailə münasibətlərində diqqət kimi keyfiyyətlərin ön plana çıxması tövsiyə olunur. Quranda açıq şəkildə israfdan uzaq durmaq, orta yolu seçmək tövsiyə edilir. Təəssüf ki, bəzən iftar süfrələri mahiyyətdən uzaqlaşıb yarış xarakteri ala bilir. Halbuki Ramazanın ruhu sadəlik, şükür və təvazökarlıqdır. Bu ay insanın öz daxilinə qayıtması, həyat tempini bir qədər yavaşladaraq mənəvi tərəfini gücləndirməsi üçün bir fürsət kimi qəbul olunmalıdır", -deyə o qeyd edib.

İlahiyatçı bildir ki, Qurani Kərimdə oruc tutmaq iman gətirənlərə vacib buyurulsa da, eyni zamanda insanın imkanları da nəzərə alınır:"Xəstə olanlar, səfərdə olanlar, yaşlı və sağlamlığı imkan verməyən şəxslər üçün güzəştlər mövcuddur. İslam hüququnun əsas prinsiplərindən biri budur ki, din insanı çətinliyə salmaq üçün deyil, ona yol göstərmək üçün nazil edilmişdir. Quranda Allah sizin üçün asanlıq istəyir, çətinlik istəmir buyurulur. Hamilə qadınlar, süd verən analar və ciddi sağlamlıq problemi olan şəxslər oruc tutmağa məcbur deyillər. Onlar vəziyyətlərinə uyğun şəkildə ya sonradan qəza edə, ya da fiqhi qaydalara əsasən fidyə verə bilərlər. Müasir tibbi yanaşmalar da göstərir ki, insan sağlamlığı dinin qoruduğu əsas dəyərlərdəndir. Bu səbəbdən həkim tövsiyəsi ilə orucdan müvəqqəti uzaq qalmaq dini baxımdan günah sayılmır".

E. Bəyməmmədli


Oxunub: 2 234
Xəbəri paylaş
  • Facebook
  • Twitter
  • Whatsapp
  • Telegram
Paylaş:

  • Reklam

  • Xəbər lenti

    Dünən, 20:43 | İcra başçısının səmimi söhbəti bir neçə saat ərzində yüz əlli mindən çox baxış sayı toplayıb
    Dünən, 18:56 | "Kəpəz" - "Qarabağ" matçında heç-heçə, "Neftçi"dən qələbə
    Dünən, 16:29 | Azərbaycan vətəndaşlarının bu ölkəyə vizasız rejimi tətbiq edildi
    Dünən, 16:27 | Zəngi liseyinin direktoru işdən çıxarıldı – Yeni təyinat
    Dünən, 16:25 | Bu şəxslər üçün imtahan keçiriləcək
    Dünən, 16:23 | Sabahın havası bu insanlar üçün əlverişsiz olacaq
    Dünən, 12:30 | Argentinalı məşhur futbolçu huşunu itirdi
    Dünən, 12:13 | ABŞ yeni kamikadze dronunu təqdim etdi
    Dünən, 11:55 | Azərbaycana qar yağıb
    Dünən, 11:54 | Astarada qəza: 5 kəndin qazı kəsildi
    Dünən, 11:51 | Qazaxda iki nəfərə kəsici alətlə xəsarət yetirməkdə şübhəli bilinən şəxs saxlanıldı
    Dünən, 10:54 | Gəzməkdə çətinlik çəkən qadının 23 illik əlillik pensiyası kəsildi - Video
    Dünən, 10:48 | Diyetoloq ən faydalı çörək növlərini və gündəlik istehlak normasını açıqladı
    Dünən, 10:46 | Yas mərasiminə gedən ehtiyatda olan zabit faciəli şəkildə öldü - Təfərrüat
    Dünən, 10:42 | Azərbaycan bu ölkəni təbrik etdi
    Dünən, 10:18 | Noyabrın sonunda üç BÜRCÜN həyatı yaxşılaşacaq
    Dünən, 10:17 | Rusiya taktikanı dəyişib - Hədəfi budur
    Dünən, 10:15 | “Qarabağ” “Kəpəz”, “Neftçi” isə “Araz” sınağında
    Dünən, 09:56 | Sahibsiz itlərin hücumundan şikayətçidirlər - VİDEO
    Dünən, 09:47 | İranda zəlzələ olub, Naxçıvanda da hiss edilib
    Dünən, 09:47 | Bakıda ağaclar kəsilərək yerində restoran tikilir? - VİDEO
    21-11-2026, 23:02 | İcra hakimiyyətində struktur dəyişiklikləri aparıldı: Yeni təyinatlar - Siyahı
    21-11-2026, 22:30 | Qazaxda yerli sakin bıçaqlandı
    21-11-2026, 21:50 | Bakı sakini Qazaxda dəm qazından boğularaq ölüb
    21-11-2026, 21:43 | İranla belə bir saziş imzalayacağıq - Tramp
    21-11-2026, 21:39 | Sevinc Maniyeva vəfat etdi
    21-11-2026, 21:38 | İşdən çıxarılan Elçin Babayevlə bağlı sensasion fakt
    21-11-2026, 21:36 | "Qalatasaray" qalib gəldi, baş məşqçisi qırmızı aldı
    21-11-2026, 19:34 | Ağdamın bunkerləri, erməni generalları və 5 müdafiə xətti - Video
    21-11-2026, 19:26 | “Qəbələ” “Şəfa”ya, "Turan Tovuz" "Şamaxı"ya qalib gəldi
    21-11-2026, 18:35 | Ağdamda itlər məktəbli qıza hücum edib - FOTO
    21-11-2026, 18:33 | Azərbaycanda ilk dəfə 20 yaşadək oğlanlar arasında basketbol üzrə Avropa çempionatı keçiriləcək
    21-11-2026, 18:32 | Kartdan-karta köçürmələr risk mənbəyi kimi - Yeni təkliflər var...
    21-11-2026, 12:29 | TƏBİB-in yoxlama apardığı xəstəxananın şöbə müdiri işdən çıxarıldı - FOTO
    21-11-2026, 12:27 | Badamdarda evin həyəti ikiyə ayrıldı - VİDEO
    21-11-2026, 12:24 | İnsan orqanizmini qocaldan və ölümə yaxınlaşdıran 3 ən vacib faktor açıqlandı
    21-11-2026, 12:22 | Maşın almaq üçün kredit götürən şəxsin pulu oğurlandı
    21-11-2026, 10:50 | Bu şəxslər 700 manatadək cərimələnəcək
    21-11-2026, 10:49 | Millimiz Bədaviyə görə ilk texniki məğlubiyyətini ala bilər
    21-11-2026, 10:48 | Sumqayıtın şəhər statusu almasının 77-ci ildönümü - Foto
    21-11-2026, 10:10 | İsa Qəmbər ölkədən çıxa bilmədi
    21-11-2026, 10:09 | Sumqayıtda bu yol yenə çökdü - Foto
    21-11-2026, 10:07 | Neft həftəni bu qiymətlə yekunlaşdırdı
    21-11-2026, 09:33 | Bu ölkədə 6,7 bal gücündə zəlzələ oldu
    21-11-2026, 09:32 | İlham Əliyev Mixail Kavelaşviliyə başsağlığı verdi
    21-11-2026, 09:31 | İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul etdilər
    21-11-2026, 00:01 | Ölkənin ana təhsil ocağı da belə rüsvay oldu...
    20-11-2026, 22:19 | "Sabah"dan darmadağın, "Zirə"dən xal itkisi
    20-11-2026, 22:11 | “İdman Paytaxtı” Qazax şəhərində V İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib
    20-11-2026, 19:44 | "Qələbələr Partiyası – 34 illik Zəfər və İnkişaf Yolu” - FOTOLAR
    Davamı
Ana səhifə Haqqımızda Bizimlə əlaqə
  • Copyright © 2014 Mediaxeberleri.az
    Təsisçi və baş redaktor: Ələddin Kəsəmənli
    Ünvan: Ağstafa rayonu, Qıraq Kəsəmən kəndi
    Bizimlə Əlaqə: +994 55 629 38 32, +994 50 247 08 99
    E-mail: mediaxeberleri.az@gmail.com
  • Created Web Media
    Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq
    keçidin qoyulması, saytımıza istinad mütləqdir.