Bu gündən Azərbaycanda məhərrəm ayı başlayıb. Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin məlumatına görə, məhərrəm ayı miladi təqvimlə 16 iyuna, Aşura isə 25 iyuna təsadüf edir.

İlahiyyatçı alim Hacı Eldayaq Hüseynov açıqlamasında deyib ki, Məhərrəm ayı İslam tarixində ən mühüm aylardan biridir:

"Məhərrəm ayı İslam tarixində ən mühüm aylardan biridir. Bu ay xüsusilə İmam Hüseyn əleyhissalamın, səhabələrinin və ailə üzvlərinin Kərbəla səhrasında şəhid edilməsi ilə bağlı kədərli tarixi hadisənin xatırlandığı günlərdir. Məhərrəm ayı müsəlmanlar üçün həm hüzn, həm də haqq, ədalət və fədakarlıq ayıdır”.

O qeyd edib ki, Məhərrəm ayının ilk on günündə Kərbəla hadisəsi ilə bağlı mühüm hadisələr baş verib:

"Məhərrəm ayının ilk on günündə Kərbəla hadisəsi ilə bağlı mühüm hadisələr baş verib. Buna görə həmin günlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Məhərrəm ayının birinci günü İmam Hüseyn əleyhissalam və onun yaxınları, ailəsi Kərbəla torpağına yaxınlaşdılar. İkinci və üçüncü günlərdə Kərbəlaya daxil oldular. Bundan sonra mühasirə və təzyiqlər artmağa başladı. Məhərrəm ayının yeddinci günündən etibarən Fərat çayının suyu bağlandı. Üç gün ərzində oradakı insanlar, xüsusilə uşaqlar susuz qaldılar. Qarşı tərəfin təhdidləri və hücumları həmin günlərdə davam etdi. Məhərrəmin doqquzu "Tasua” günü adlanır. Həmin gün son hazırlıqlar görülürdü. İmam Hüseyn əleyhissalam bir gün möhlət istədi ki, ailəsi və yaxınları ilə danışsın. O, bildirdi ki, sabah burada böyük bir hadisə baş verəcək: bizdən olanlar şəhid olacaq, sağ qalanlar isə əsir aparılacaq. İmam Hüseyn əleyhissalam öz tərəfdarlarına buyurdu ki, istəyənlər ayrıla bilər. Çünki sabah döyüşdə onunla qalanların şəhid olacağını bilirdi. Məhərrəmin onuncu günü isə "Aşura” günü adlanır. Həmin gün İmam Hüseyn əleyhissalam və onun silahdaşları, Bəni-Haşimdən olan yaxınları şəhid oldular. Rəvayətlərə görə, həmin gün təxminən 70-dən çox insan şəhid oldu. Bu səbəbdən Aşura günü müsəlmanlar üçün matəm, düşüncə və fədakarlıq günü kimi yad edilir”.

İlahiyyatçı vurğulayıb ki, Məhərrəm ayı bir sıra vacib əməlləri etmək önəmlidir:

"Allah Qurani-Kərimdə buyurur: "Allah yolunda öldürülənləri ölü sanmayın. Əksinə, onlar Rəbbinin yanında diridirlər və ruziləndirilirlər”. Yəni şəhidlər mənəvi baxımdan diridirlər. İnsanlar arasında elə şəxslər də var ki, zahirən yaşayırlar, amma heç kimə faydaları yoxdur. Şəhidlər isə insanların qəlbində yaşayırlar. Biz bu hadisələri hər il ona görə yad edirik ki, şəhidlər unudulmasın. Şəhidlər yalnız unudulduqları zaman mənəvi olaraq yox olurlar. Aşura mərasimlərinin məqsədi İmam Hüseyn əleyhissalamı və Kərbəla şəhidlərini yad etmək, onların haqq uğrunda mübarizəsini öyrənmək və gələcək nəsillərə çatdırmaqdır.

Məhərrəm ayında insan tövbə və istiğfar etməli, Quran oxumalı, sədəqə verməli və namaza xüsusi diqqət göstərməlidir. Çünki İmam Hüseyn əleyhissəlam Aşura günü belə namaza əhəmiyyət verirdi. Aşura günü dua və ziyarətlər də oxunur. İnsan öz həyatını dəyərləndirməli, haqqın və ədalətin tərəfində olub-olmadığını düşünməlidir”.

O qeyd edib ki, məhərrəm ayında toy edib-etməmək hörmət və ehtiram məsələsidir:

"Məhərrəm ayında toy edib-etməmək hörmət və ehtiram məsələsidir. Məhərrəm ayı, xüsusilə ilk on gün Kərbəla hadisəsinin xatırlandığı matəm günləri olduğu üçün bir çox insanlar bu günlərdə şənliklər keçirməməyi üstün tutur. Bu, həm dini ehtiram, həm də mədəni bir yanaşmadır. Necə ki, insanlar dünyasını dəyişmiş yaxınlarının ildönümündə toy və şənlik keçirmirlər, eyni şəkildə Məhərrəm günlərinə də hörmət göstərilməlidir. Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrindən olan Məhəmməd Füzuli "Hədiqətüs-süəda” əsərində Məhərrəm ayına xüsusi ehtiramdan bəhs edib. Əsərdə yer alan fikirlərdə Məhərrəm ayının kədər və hüzn ayı olduğu, bu günlərdə şənliklərdən uzaq durmağın ehtiram göstəricisi sayıldığı qeyd olunur”.