qeyri-mütənasib hərbi güc tətbiqi nəticəsində 150 nəfər dinc sakin qətlə yetirilmiş, 744 nəfər isə yaralanmışdır. Hadisələr BMT-nin İnsan Hüquqları haqqında Ümumi Bəyannaməsinin, “Mülki və siyasi hüquqlar haqqında” Beynəlxalq Paktın, habelə digər beynəlxalq hüquqi sənədlərin müddəalarının kobud şəkildə pozulması ilə müşayiət olunub.

Səbinə Əliyeva vurğulayıb ki, 20 Yanvar faciəsi yalnız Azərbaycanın deyil, bütün beynəlxalq ictimaiyyət üçün insanlıq əleyhinə törədilmiş ağır cinayət kimi qiymətləndirilməlidir. Dinc əhaliyə qarşı hərbi güc tətbiqi, xəbərdarlıq edilmədən və real təhlükə olmadan insanların həyat və sağlamlığına qəsd edilməsinin beynəlxalq hüquqa görə qəbuledilməz olduğunu bildirən Ombudsman qeyd edib ki, dövlətlər belə fövqəladə vəziyyətlərdə də mütləq hüquqların qorunmasına riayət etməlidirlər.

Ombudsman xatırladıb ki, Ulu Öndər Heydər Əliyev 1990-cı il yanvarın 21-də Azərbaycanın Moskvadakı daimi nümayəndəliyində mətbuat qarşısında çıxış edərək, dinc əhaliyə qarşı törədilmiş ağır cinayəti açıq şəkildə pisləmiş və keçmiş SSRİ rəhbərliyinin məsuliyyətini bəyan etmişdir. Bu, 20 Yanvar faciəsinə verilmiş ilk siyasi və hüquqi qiymət hesab olunur.

Səbinə Əliyeva həmçinin beynəlxalq ictimaiyyət və aidiyyəti təşkilatların 1990-cı il hadisələrinə yetərli siyasi-hüquqi qiymət vermədiyini, bu səbəbdən cəzasızlıq mühitinin formalaşdığını vurğulayıb. BMT-nin İnsan Hüquqları Şurası və digər mexanizmlər çərçivəsində vaxtında prinsipial reaksiya verilməməsi, regionda sonrakı ağır insan hüquqları pozuntuları üçün əlverişli zəmin yaratmışdır.

Ombudsman 20 Yanvar hadisələrinin obyektiv və hərtərəfli araşdırılmasının, insanlıq əleyhinə cinayət kimi tanınmasının və yalnız icraçıların deyil, qərar qəbuletmə prosesində iştirak etmiş bütün məsul şəxslərin hüquqi cavabdehliyinin təmin edilməsinin zəruri olduğunu bildirib.

Bu baxımdan Səbinə Əliyeva beynəlxalq təşkilatları, xüsusilə BMT-nin müvafiq mexanizmlərini prinsipial mövqe sərgiləməyə, 20 Yanvar hadisələrinə beynəlxalq hüquqi qiymət verilməsinə və hadisələrdə iştirak etmiş şəxslərin ədalət mühakiməsinə cəlb edilməsinə çağırıb.

Ombudsman qeyd edib ki, 20 Yanvar şəhidlərinin əziz xatirəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında daim yaşayacaq və milli yaddaşın qorunması həm tarixi, həm də hüquqi baxımdan vacibdir.

Bəyanat BMT-nin Baş Katibinə, Təhlükəsizlik Şurasına, İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarına, Qaçqınlar üzrə Ali Komissarına, İnsan Hüquqları Şurasına, UNICEF, UNESCO, Avropa İttifaqı, Avropa Şurası, ATƏT və digər beynəlxalq və regional insan hüquqları institutlarına, həmçinin Azərbaycanın xarici ölkələrdəki və xarici ölkələrin Azərbaycandakı səfirliklərinə göndərilmişdir.