Azərbaycanda qadınların azad ola bilməməsinin bir səbəbi də özlərinin qəlibləşmiş təfəkkürləridir.

Əlbəttə, bu qəlibləşmiş təfəkkür onlara uşaqlıqdan, cəmiyyətdən, mentalitetdən ötürülür, fəqət bir şeyi dəyişmək üçün çox şeyi dağıtmaq lazımdır.

Qəlibləşmiş təfəkkür və cəmiyyətdə əvvəlcə xaos olmalı, müəyyən dəyərlər nisbətən dağılmalı, yeni formalar qurulmalıdır. Bu proseslərdə bilərəkdən olmursa, zamanla onsuz da öz axarında baş verir.

Məsələn, qadınlar kişiləri iki cür təsnifatlaşdırır:

“Ciddi” və “qeyri-ciddi”.

Qadınlar üçün ciddi kişilər aydındır:

Onlar niyyəti saf olan, yəni, mental qaydalarla hərəkət edən, münasibət vaxtı dərin cinsi məsələlərə girməyən, bir növ hər şeyi toy gecəsi və sonraya saxlayanlardır ki, qadınlar üçün ciddi kişi söhbəti çox uzatmayandır. Yəni, sevirsənsə, elçilərini göndər, sevmirsənsə, “Broşkiyi qaytar”. Üstəlik, burada iqtisadi maraqlar da nəzərə alınır. Qadının kişiyə fərqli baxışının altında bu yatır:

“Övladıma ata ola bilərmi?”

Qeyri-ciddi kişilər isə yanlız seks məqsədi ilə yaxınlaşan kişilərdir ki, problem də buradan başlayır.

Halbuki bütün münasibətlərin əsasını və sonunu seks təşkil edir. Yanaşmadan asılı olmayaraq cinslər arasındakı məsələ intim hisslərdən qaynaqlanır. Əslində, ciddi hesab etdikləri kişidə bu intim hisslər daha qabarıqdır, nəinki qeyri-ciddi hesab etdiklərində.

Belə olduqda, azad münasibət yaşamaq istəyən, xəyalı evlilik olmayan kişi qadına onun yatmaq istəmədiyini sübut etməli olur. Yəni, indi necə ki, bankdan pul götürəndə az qala heç bir problemin olmadığını, sadəcə, elə belə götürdüyünü sübut eləməyə çalışdığın kimi qadına da sübut eləməyə çalışırsan ki, “vallah, sən dünya-axirət bacımsan, mənim niyyətim səninlə yatmaq deyil.”

Adama deyərlər, bəs nədir? Adama deyərlər, qadınlar niyə tanış olduqları kişidən ona seks portnuyoru kimi baxmamağı istəyir?
Axı bu prosesdə hər iki tərəf zövq alır?

Əgər bir qadın onunla tanış olan kişinin gələcəkdə evlilik niyyəti olmadan seks istəyinə pis baxırsa, o, heç vaxt azad ola bilməz. Əlbəttə, burada heç kim demir ki, qadın mütləq hər tanış olduğu kişi ilə intim hisslər yaşamalıdır, yoxsa azad ola bilməyəcək. Burada məsələ budur ki, bunun başqa yolu yoxdur. Bəlkə də, “Azad seks” anlayışı çoxlarının acığına gəlir. Amma doğrudan da bunsuz mümkün deyildir. Ən azı kimlərsə inkişaf etmək istəyirsə, fərd olaraq içindəki tabuları dağıtmaq lazımdır.

Azad cəmiyyətlər seks problemini həll etmiş cəmiyyətlərdir. O cəmiyyətlər ki, seksin sonunun mütləq evlilik olmadığını düşünür, buna adi akt kimi baxır, həyatı, anı yaşamaq kimi qəbul edirlər.

Azərbaycanda şanlı-şöhrətli, şou xarakterli evlilik təklifləri ona görə gülməli görsənir ki, təklif prosesinə qədər artıq hər şey yerbəyer olur. Yəni, elçilik, nişan, hətta toyun tarixi də bəllidir və Əhmədli tərəfdə olan restoranlardan birinə beh də verilib.

Amma Qərbdə necədir?

O cürdür ki, orada bir yerdə bir neçə il yaşayan cütlük belə evlənib-evlənməyəcəklərini bilmirlər. Bir evin içində bir neçə ay, il yaşayan kişi təklifi qorxa-qorxa edir ki, birdən rədd edilər. Bu isə onun göstəricisidir ki, seks orada artıq mahiyyətini itirib. Bir sözlə, onların azadlıq təfəkkürü təkcə bununla məhdudlaşmır.

Əlbəttə, mental təfəkkürdə, Azərbaycan kimi cəmiyyətlərdə tamamilə haqlı fikirlərdir və qadınlar burada tam haqlıdırlar. Çünki onlar bir və ya bir neçə kişi ilə sevişdikdən sonra artıq fahişə gözündə görülür. Amma neyləmək olar ki, cəmiyyətin inkişafı, tərəqqi ilk növbədə bu məsələdən keçir.

Bəlkə də kimlər üçünsə adi məsələdir, yaxud kənardan hiss olunmur, amma dəqiq belədir. Avropaya mədəniyyəti fahişələr gətirib. Ümumiyyətlə, fikir açıqlığını fahişələrsiz təsəvvür etmək mümkün deyil. Geyimdən tutmuş davranışa qədər olan məsələləri ilk onlar normallaşdırır, adiləşdirir. Bu gün fərqli cəmiyyətlərdəki inkişaf mərhələsi fahişələrə görədir. Çünki qəlibləşmiş bir qadın özünü ilk olaraq məhz fahişəyə, daha dəqiq, onun tərzinə oxşatmağa çalışır. O da onun kimi açıq-saçıq geyinmək, məsələn, ona da onun kimi qarışılmamağını istəyir, bir sözlə, azadlığı onlarda görür və bu hallar təkrarlandıqca, çoxaldıqca adiləşməyə başlayır, qəbul edilir.

Uzaq keçmişə getməyə gərək yoxdur. 2000-ci illlərin əvvəllərində adicə şalvar geyinən qadın əksərən fahişə hesab olunurdu. Çoxlarının yadındadır ki, qadının maşın sürməsi nə demək idi. Allahın sosial şəbəkəsinə girmək belə əxlaqa çevrilmişdi. İllər əvvəl məhz sosial şəbəkədə, o cümlədən real həyatda da belə fikirlər var idi:

“Sosial şəbəkəyə girən qıza necə baxırsınız?”

Cavab olaraq da deyilirdi:

“Baxır hansı niyyətlə girir”

Nə demək olar, bu toplum belə bir biabırçı zehniyyətdən keçib. Yəqin ki, düzələr. Yoxsa, intim hisslərini doya-doya yaşaya bilməyən adamlar, seksin ayıb bilindiyi cəmiyyət, hətta bir insanın intim videosu yayılıb deyə biabır olduğu düşünülən toplum istənilən sahədə uğursuz olacaq.

Bu cür problemləri isə aradan kişilər yox, yanlız qadınlar qaldıra bilər.

Orxan Saffari

Xüsusi olaraq,

Gununsesi.info üçün