Əziz dostlar, martın 20-si istedadlı riyaziyyatçı alim, fizika riyaziyyat elmləri doktoru, professor Hüseyn Çəndirlinin doğum günüdür.
Çəndirli Hüseyn İsgəndər oğlu, diferensial tənliklər sahəsində mütəxəssis, 1927-ci ildə Ağstafa rayonunun Qıraq Kəsəmən kəndində anadan olmuş, natamam orta təhsilini doğma kəndində almış, 1942-ci ildə Qazax Pedaqoji Texnikumunu fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. 15 yaşından məktəbdə müəllim kimi çalışmış, 1949-cu ildə ADU-nun fizika-riyaziyyat fakültəsinə qəbul olmuş, 1954-cü ildə həmin fakültənin riyaziyyat bölməsini fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.
1954-cü ildə ADU-nun funksiyalar nəzəriyyəsi və funksional analiz kafedrasının aspiranturasına daxil olmuşdur. 1958-ci ildə Bakıda akademik Əşrəf Hüseynovun rəhbərliyilə “Применение метода Фурье к исследованию некоторых нелинейных задач (01.01.02)” mövzusunda namizədlik, 1970-ci ildə Tiflisdə “Смешанная задача для квазилинейных уравнений гиперболического типа (01.01.02.)” mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
Müəllif:Mərdanov Misir Cumayıl oğlu
AMEA-nın Riyaziyyat və Mexanika İnstitutunun direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü, Azərbaycanın sabiq Təhsil naziri, Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, Professor E-mail: misir.mardanov@imm.az
“Real TV”də Mir Şahinin təqdimatında yayımlanan “Milli namus məsələsi” sənədli filmində Azərbaycan Prezidentinin ailəsi barədə yalan məlumatlar yayaraq şantaj edən Fərid Salmanovun da müsahibəsi yer alıb.
O, müsahibəsində xaricdə olduğunu deyib.
“Azərbaycanda deyildim, xaricdə idim. Oradan tələblərimi irəli sürmüşdüm. Bu videolar ortaya çıxanda, Mehman Hüseynov bunun ortaya çıxacağı ilə bağlı məlumat verəndə onunla əlaqə saxladım. İstədim ki, bu materialları özüm görüm. Ancaq o mənə cavab vermədi.
Qısa müddət sonra Elman Əliyev və Zəki Səlimov mənimlə əlaqə saxladılar. Mənə vatsap vasitəsilə materialları göndərdilər. Materialları görəndə Alena Əliyeva olduğuna inanmadım, ona bənzətmədim. Elman Əliyev isə dedi ki, bu Alena Əliyevanın videosudur.
Bu hərəkəti elədiyimə görə peşmanam. Bu düzgün deyildi”, - o qeyd edib.
Verilişin həmin hissəsinin videoyazısını təqdim edirik:
İllik 55 min ton istehsal gücü, 15-dən çox ölkəyə ixrac, 97 faizlik ixrac payı və 150 milyon dollarlıq ixrac gəliri - bütün bu göstəricilər Gəncədə yerləşən, Cənubi Qafqazda ilkin alüminium istehsalı üzrə yeganə kompleksin Azərbaycanın qeyri-neft sənayesində əsas sütunlardan birinə çevrildiyini göstərir.
Mediaxeberleri.AzAzTV-yə istinadən bildirir ki, Gəncə alüminium kompleksi dörd əsas zavoddan ibarətdir: anod prosesləri, elektroliz, metal tökmə və yayma, təzyiqlə emal və boyama zavodları.
Kompleksin ümumi istehsal gücü illik 55 min ton təşkil edir. Bu həcmdə istehsal üçün təxminən 110 min tonadək alüminium oksidi və 30 min ton civarında anod tələb olunur. İstehsal olunan məhsullar rulon, təbəqə və külçə formasında hazırlanır, həmçinin təzyiqlə emal zavodunda əlavə emaldan keçirilə bilər.
Anod prosesləri zavodunda elektroliz prosesində istifadə olunan anodlar hazırlanır, həmçinin istifadə olunmuş anodların demontajı həyata keçirilir.
İlkin istehsal mərhələsi elektroliz zavodunda baş verir. Burada alüminium elektroliz üsulu ilə əldə olunur. Xammal kimi tərkibi alüminium oksidindən ibarət olan gil torpaqdan istifadə edilir.
Elektroliz vannalarında anod və katod blokları yerləşir: katod blokları vannaların alt hissəsində, anod blokları isə üst hissəsində olur. Elektrolit məhlulunun əsas hissəsini (təxminən 75-80 faiz) kriolit təşkil edir. Gil torpaq elektrolitdə həll olaraq elektrokimyəvi proses nəticəsində alüminium oksidinin parçalanmasına səbəb olur və nəticədə saf alüminium əldə edilir.
Əldə olunan saf alüminiumun emalı metal tökmə və yayma zavodunda həyata keçirilir. Maye metal xüsusi sobalara tökülərək külçə və ya təbəqə (rulon) formasına salınır. Texnoloji proses elektroliz sahəsindən gələn maye alüminiumun 30 tonluq əritmə və tutma sobalarına ötürülməsi ilə başlayır. Daha sonra metal deqazasiya və filtrasiya mərhələlərindən keçirilərək mexaniki qatışıqlardan təmizlənir və yayma vallarına verilir. Yayma zamanı metal kristallaşaraq bərk hala keçir və rulon şəklində formalaşır.
Son mərhələ təzyiqlə emal və boyama zavodunda həyata keçirilir. Burada rulonlar soyuq yayma dəzgahlarında incəldilərək tələb olunan qalınlığa salınır və hazır məhsul halına gətirilir.
Bu mərhələyə boyama, yuma, yayma və termiki emal sahələri daxildir. Termiki emalın məqsədi rulonların mexaniki xüsusiyyətlərini dəyişdirərək onları tələbata uyğunlaşdırmaqdır. Daha sonra məhsullar yuyulur, boyanır və ixrac üçün hazır vəziyyətə gətirilir.
Kompleksdə istehsal olunan məhsullar Türkiyə başda olmaqla Avropa, Asiya və Yaxın Şərq ölkələrinə ixrac olunur. Eyni zamanda ABŞ və Kanada kimi iri sənaye bazarlarına da çıxarılır.
Türkiyədəki Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin layihəsi ilə İstanbulda Türk dünyası Mədəniyyət Məhəlləsindəki Azərbaycan Evi təmir və yenidənqurmadan sonra təntənəli mərasimlə ictimaiyyətə təqdim edilib.
Bu barədə Mediaxeberleri.Az-a Türkiyədəki Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzindən məlumat verilib.
Tədbirdə İstanbul Böyükşəhər Bələdiyyəsinin sədri vəzifəsini icra edən Nuri Aslan, Türkiyədəki Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru Samir Abbasov, İstanbuldakı Baş konsulluğumuzun konsulu Mürşüd Məmmədov, dövlət nümayəndələri, İstanbulda fəaliyyət göstərən diplomatik korpusun təmsilçiləri, qeyri-hökumət təşkilatlarının rəhbərləri, yerli Azərbaycan diasporunun təmsilçiləri, media nümayəndələri və digər qonaqlar iştirak ediblər.
Qeyd edək ki, İstanbulda yerləşən “Türk Dünyası Mədəniyyət Məhəlləsi” açıq hava muzeyində də türkdilli xalqların mədəniyyətini əks etdirən müxtəlif eksponatlar nümayiş olunur.
ABŞ-nin İrana qarşı əməliyyatının dəyəri 27 milyard dolları keçib.
"Iran War Cost Tracker" portalı bu iddia ilə çıxış edib.
Portal personalın, gəmilərin təminatı, habelə digər əlaqədar xərclərin ödənilməsi üçün zəruri olan vəsaitləri real vaxt rejimində hesablayır.
Hesablama metodu Pentaqonun Konqresə təqdim etdiyi hesabata əsaslanır. Həmin hesabata görə, ilk altı gün 11.3 milyard dollara başa gəlib, bundan sonra hər sutka üçün bir milyard dollar tələb olunub.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Qətərdə baş verən helikopter qəzasında ölənlərin ailələrinə başsağlığı verib.
Medıaxeberlerı.Az xəbər verir ki, Ərdoğan bu barədə X hesabında yazıb.
"Qətərdə baş verən helikopter qəzasında Türk Silahlı Qüvvələrimizin və ASELSAN personalımızın, eləcə də Qətər Silahlı Qüvvələri mənsublarının şəhid olduğu xəbərini böyük kədərlə öyrəndim. Bu ağır qəzada şəhid olan qəhrəman əsgərimizə, ASELSAN əməkdaşlarına, dost və qardaş Qətərin əsgərlərinə Allahdan rəhmət diləyir, ailələrinə başsağlığı diləklərimi çatdırıram. Ölkəmizin, millətimizin və Qətər xalqının başı sağ olsun", - Ərdoğan bildirib.
Qeyd edək ki, ölkənin ərazi sularında helikopterin düşməsi nəticəsində Qətər Silahlı Qüvvələrinin (SQ) dörd hərbi qulluqçusu, Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin bir hərbçisi və Türkiyə şirkətinin iki əməkdaşı həlak olub.
İstanbulun Fatih rayonunda bitişik iki bina çöküb.
Mediaxeberleri.Az bu barədə "Sözcü" qəzetinə istinadən xəbər verir.
Bildirilir ki, çökən binanın dağıntılarının altından iki nəfər yaralı halda çıxarılıb. Dağıntılar altında qalanların xilas edilməsi üzrə işlər aparılır.
Binaların məişət qazının partlaması nəticəsində uçduğu ehtimal olunur. Qeyd edilir ki, hər iki bina üçmərtəbəli olub.
Lənkəranda dəniz qarabatdaqlarının kütləvi tələfatı qeydə alınır.
Mediaxeberleri.AzAPA-ya istinadla xəbər verir ki, dəniz quşlarının tələfatı əsasən şəhərin "Kiçik Bazar" deyilən ərazisində qeydə alınıb. Köçəri quşlar sahilin müxtəlif hissələrində, xüsusilə iri daşların arasında ölmüş vəziyyətdə aşkarlanır. Sakinlərin sözlərinə görə, onlar belə kütləvi quş ölümü ilə ilk dəfədir ki, qarşılaşırlar.
Mütəxəssislər ehtimal edir ki, dəniz balıqları ilə qidalanan bu quşların kütləvi ölüm halı bir neçə amillə bağlı ola bilər. Bu amillər əsasən qida çatışmazlığı, suyun çirklənməsi, zəhərlənmə, iqlim dəyişiklikləri və eləcə də virus mənşəli xəstəliklər ola bilər.
Qarabatdaq quşlarının ölümünün dəqiq səbəblərinin müəyyənləşdirilməsi üçün müvafiq qurumlar tərəfindən araşdırmaların aparılmasının vacibliyi vurğulanır.
İran Beynəlxalq Dəniz Təşkilatına bəyanat ünvanlayıb.
Bu barədə Mehr agentliyi məlumat yayıb.
Bəyanatda bildirilir ki, düşmən dövlətlərə məxsus gəmilər istisna olmaqla, bütün gəmilərin Hörmüz boğazından keçməsinə icazə verilir.
Qeyd edək ki, ABŞ Prezidenti Donald Tramp bəyan edib ki, Hörmüz boğazı 48 saat ərzində gəmiçilik üçün tam açılmazsa, ABŞ İranın elektrik stansiyalarına zərbələr endirəcək.