Türkiyənin Adana Polis İdarəsinin Terrorla Mübarizə Şöbəsinin əməkdaşları “Furqan” vəqfinə (Kuytulçular qruplaşması) qarşı əməliyyat keçirib.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə Türkiyə daxili işlər naziri Akın Gürlek məlumat verib.

Məlumata görə, əməliyyat zamanı vəqfin sədri Alparslan Kuytul və həyat yoldaşı Səmra Kuytul da daxil olmaqla, çoxlu sayda şəxs saxlanılıb.

“Adana Baş Prokurorluğu və Adana Vilayət Polis İdarəsinin birgə keçirdiyi əməliyyatda ictimaiyyət arasında “Kuytulçular” kimi tanınan təşkilatın cinayət hesab edilən fəaliyyətləri və bu fəaliyyətlərdən əldə edilən gəlirlər araşdırılıb.

Şikayətçilərin və şahidlərin ifadələri, maliyyə təhlilləri, bank əməliyyatları, rəqəmsal materiallar və digər sübutlar əsasında 32 şübhəliyə qarşı cinayətkar təşkilat yaratmaq və idarə etmək, cinayətkar təşkilata üzv olmaq, cinayət yolu ilə əldə edilmiş aktivlərin yuyulması, fırıldaqçılıq, rəsmi sənədlərin saxtalaşdırılması və Vergi Proseduru Qanununun pozulması cinayətləri ilə bağlı məhkəmə prosesi başlanıb”, - nazir bildirib.

Ali Məhkəmədə dələduzluq, mənimsəmə, rüşvət almada və vəzifə saxtakarlığında təqsirləndirilən Zöhrab Sarıyevin barəsindəki qərardan dövlət ittihamçısı tərəfindən verilən kassasiya protesti üzrə məhkəmə iclası başa çatıb.

Mediaxeberleri.Az-ın əldə etdiyi məlumata görə, hakim İlqar Cəfərovun sədrliyi ilə keçirilən prosesdə qərar elan olunub.

Qərara əsasən, kassasiya protesti təmin edilib, ŞirvanApellyasiya Məhkəməsinin qərarı ləğv olunub, cinayət işi yeni apellyasiya baxışına təyin edilib.

İttihama görə, Zöhrab Sarıyev Saatlı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının əmri ilə 2020-ci ildə Orta Muğan kənd İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndə vəzifəsinə təyin edilib və 2025-ci ilədək həmin vəzifədə çalışıb.

O, vəzifəsi üzrə nümayəndəliyin fəaliyyətinin təşkili, sənədləşmə işlərinə nəzarət, işçilər arasında icra intizamının təmin edilməsi və digər təşkilati-sərəncamverici funksiyaları həyata keçirib.

İttihama əsasən, Zöhrab Sarıyev tutduğu vəzifədən istifadə edərək qanunsuz üstünlük əldə etmək məqsədilə vətəndaşdan rüşvət alıb.

Belə ki, 2023-cü ilin oktyabr ayında Saatlı rayonunun Orta Muğan kənd sakini S.S.-ni (adı, soyadı şərtidir) nümayəndəlikdə xadimə vəzifəsinə işə qəbul etmək müqabilində ondan 2 000 manat rüşvət istəyib. Razılaşmaya əsasən, həmin məbləğ iki dəfəyə – hər dəfə 1 000 manat olmaqla verilib. Bundan sonra Sarıyev 2024-cü ildə S.S.-i xadimə vəzifəsinə təyin edilməsi barədə əmr imzalayıb. Bundan sonra o, həmin şəxsin işə faktiki gəlməməsini tapşırıb. Buna baxmayaraq, qadının adına əməkhaqqı hesablanması və ödənilməsi üçün sənədlər rəsmiləşdirilib.

Araşdırma zamanı müəyyən edilib ki, 2024-cü ilin avqust, sentyabr, oktyabr və dekabr aylarında həmin şəxsə ümumilikdə 1 371,65 manat əməkhaqqı hesablanaraq bank kartına köçürülüb.

Zöhrab Sarıyev bu vəsaitin faktiki olaraq iş görülmədən ödənilməsini təmin etməklə ona etibar edilmiş dövlət pulunu qulluq mövqeyindən istifadə edərək israf etmə yolu ilə mənimsəyib.

İttihamda daha bir epizod üzrə Zöhrab Sarıyevin 2024-cü ilin oktyabrında başqa bir vətəndaşı da aldadaraq pul aldığı göstərilir.

Belə ki, o, həmin şəxsi Orta Muğan kənd icra nümayəndəliyində xadimə vəzifəsinə bərpa edəcəyinə inandıraraq ondan 800 manat alıb. Lakin sonradan həmin şəxsi işə qəbul etməyib.

Zöhrab Sarıyev bununla kifayətlənməyərək guya həmin şəxsin işə qəbul olunması görüntüsü yaratmaq məqsədilə rəsmi sənədlərə bilə-bilə yalan məlumatlar daxil edib. O, nümayəndəliyin 2024-cü il üzrə əmrlər kitabında zəruri qeydlər aparmadan həmin şəxsin xadimə vəzifəsinə qəbul edilməsi barədə saxta məlumatlar daxil etdiyi əmri öz imzası və nümayəndəliyin möhürü ilə təsdiqləyib.

Cinayət işinin daha bir epizodu isə iki vətəndaşın dövlət qurumunda işə düzəldilməsi vədi ilə bağlı olub. Zöhrab Sarıyev Sabirabad rayonunun Çöl Dəllək kənd sakinləri olan iki şəxsin Fövqəladə Hallar Nazirliyinin struktur bölmələrindən birində işləmək istədiklərini bilib. O, tutduğu vəzifədən istifadə edərək həmin şəxslərə pul müqabilində işə düzəlmək imkanı yaratacağını vəd edib.

Belə ki, zərərçəkmiş şəxslərdən birinin yanğınsöndürən, digərinin isə sürücü vəzifəsinə qəbul olunmasına köməklik göstərəcəyini bildirib. Hər iki şəxsdən 13 800 manat olmaqla ümumilikdə 27 600 manat pul tələb edilib. Həmin şəxslər 2024-cü ildə Orta Muğan kənd icra nümayəndəliyinin inzibati binasında Zöhrab Sarıyevlə görüşüblər. Onların birlikdə gətirdikləri qohumları vasitəsilə ümumilikdə 27 600 manat pul Zöhraba verilib. Lakin vəd edilən işə qəbul baş tutmayıb.

Beləliklə, ittihama görə, Zöhrab Sarıyev qulluq mövqeyindən istifadə etməklə təkrarən aldatma yolu ilə iki vətəndaşın ümumilikdə 27 600 manatını ələ keçirib.

Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmü ilə Zöhrab Sarıyev Cinayət Məcəlləsinin 178.2.3, 178.2.4, 179.2.3, 311.1 və 313-cü maddələri ilə təqsirli bilinib. O, 1 il 6 ay müddətinə dövlət və yerli özünüidarə orqanlarında rəhbər və maddi-məsul vəzifə tutmaq hüququndan məhrum edilməklə, 5 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. Onun cəzasını ümumi rejimli cəzaçəkmə müəssisəsində çəkməsi müəyyən olunub.

Hökmdən dövlət ittihamçısı tərəfindən apellyasiya protesti verilib. Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin qərarı ilə dövlət ittihamçısının apellyasiya protesti təmin edilməyib və Lənkəran Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmü dəyişdirilmədən saxlanılıb. Bundan sonra dövlət ittihamçısı kassasiya protesti ilə Ali Məhkəməyə müraciət edib. Kassasiya protestində Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin qərarının ləğv edilməsi xahiş olunub.

Ali Məhkəmədə biznesmenə mənimsəmədə təqsirləndirilən A.Usubovun barəsindəki qərardan verilən kassasiya şikayəti üzrə məhkəmə iclası başa çatıb.

Mediaxeberleri.Az-ın əldə etdiyi məlumata görə, hakim İlkin Rəcəbovun sədrliyi ilə keçirilən prosesdə qərar elan olunub.

Qərara əsasən, kassasiya şikayəti təmin edilməyib, qərar dəyişdirilmədən saxlanılıb.

İttihama əsasən, təqsirləndirilən şəxs 12 dekabr 2019-cu ildən 24 dekabr 2021-ci ilədək fərdi sahibkara məxsus lombardda lombard mütəxəssisi vəzifəsində çalışıb.

O, sahibkarla bağlanmış əmək müqaviləsi, vəzifə təlimatı və tam maddi məsuliyyət haqqında müqaviləyə əsasən lombard əməliyyatlarının aparılması, girov predmetlərinin və pul vəsaitlərinin uçotunun düzgün təşkil edilməsi, sənədlərin vaxtında və düzgün tərtib olunması və digər vəzifələri həyata keçirib.

Məlumata görə, A.Usubov qulluq mövqeyindən istifadə edərək ona etibar edilmiş özgə əmlakını vahid niyyətlə mənimsəmək qərarına gəlib.

Belə ki, 12 dekabr 2019-cu ildən 14 dekabr 2021-ci ilədək olan dövrdə hər hansı girov predmeti qoyulmadan lombard biletləri rəsmiləşdirib. O, girov müqabilində müştərilərə verilmiş lombard biletləri üzrə əsas borclara görə müştərilər tərəfindən ödənilən aylıq faizlərdən müəyyən məbləğində vəsaiti götürərək sahibkara təhvil verməyib və özgə əmlakını mənimsəyib.

Bundan başqa, təqsirləndirilən şəxsin lombardda işlədiyi müddətdə müştərilərə məxsus qızıl-zinət əşyalarını da mənimsədiyi ittiham olunub. Həmin əmlakların mənimsənilməsi nəticəsində lombardın müştəriləri yenidən pul vəsaiti götürmək imkanından məhrum olub və bu hal lombardın fəaliyyətinin dayandırılmasına səbəb olub.

İstintaq hesab edib ki, A.Usubov xidməti vəzifələrinin icrası ilə əlaqədar səlahiyyətlərindən qulluq mənafeyinə qəsdən zidd istifadə etməklə sahibkarın hüquq və qanuni mənafelərinə ağır nəticələrə səbəb olan mühüm zərər vurub. O, zərərçəkmiş şəxsə ümumilikdə 139 281 manat zərər yetirib.

Şəki Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmü ilə A.Usubova 7 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzası verilib. Bundan əlavə, təqsirləndirilən şəxsin Göyçay rayonu, Türkman kəndində yerləşən, dəyəri 43 600 manat olan fərdi yaşayış evinin müsadirə edilərək zərərçəkmiş şəxsə vurulmuş ziyanın ödənilməsinə yönəldilməsi qərara alınıb.

Hökmdən təqsirləndirilən şəxs apellyasiya şikayəti verərək qərarın ləğv edilməsini və əməlinin Cinayət Məcəlləsinin 179.1-ci maddəsi ilə tövsif olunmasını istəyib. O, həmçinin Göyçay rayonu, Türkman kəndində yerləşən evinin üzərindən həbsin götürülməsini xahiş edib.

Şəki Apellyasiya Məhkəməsi apellyasiya şikayətlərini qismən təmin edib, Şəki Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmü dəyişdirilib. A.Usubova qarşı CM-in 308.2-ci maddəsi ilə irəli sürülmüş ittiham hökmdən xaric edilib. Bununla əlaqədar həmin maddə üzrə təyin olunmuş 4 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzası və cəzaların qismən toplanması ilə bağlı müddəalar da hökmdən çıxarılıb. Nəticədə təqsirləndirilən şəxsin üzərində CM-in 179.3.2-ci maddəsi ilə təyin edilmiş 1 il müddətinə rəhbər və maddi məsul vəzifə tutmaq hüququndan məhrum edilməklə 7 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzası saxlanılıb.

Apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qərarından sonra məhkumun müdafiəçisi, eləcə də zərərçəkmiş şəxsin nümayəndəsi tərəfindən kassasiya şikayətləri verilib.

“28 May” və “Nizami” stansiyaları arasında qatarların hərəkəti avqustun 15-dən müvəqqəti dayandırılıb.

Qərar Bakı Metropolitenində Qırmızı və Yaşıl xətlərin ayrılması layihəsi üzrə əsas tikinti işlərinə başlanılması ilə əlaqədardır. Tikinti mərhələsinin təxminən 10–11 ay davam edəcəyi gözlənilir. İşlər başa çatdıqdan sonra “İçərişəhər” istiqamətində hərəkət edən sərnişinlər “28 May”, “Dərnəgül” istiqamətinə gedən sərnişinlər isə “Cəfər Cabbarlı” stansiyasının platformasından istifadə edəcəklər.

Bəs “28 May” və “Nizami” stansiyaları arasında qatarların hərəkətinin dayandırılması kirayə mənzil bazarına necə təsir göstərəcək?

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyətinin sədri Vüqar Oruc Trend-ə açıqlamasında bildirib ki, kirayə mənzil bazarında qiymətləri müəyyənləşdirən əsas amillər tələb və təklif arasındakı nisbətdir. Onun sözlərinə görə, hazırda bazarda ənənəvi mövsümi canlanma dövrü başlayıb və bu il kirayə qiymətlərində 10–15 faiz artım gözlənilir.

“Əgər bazarda tələb artırsa, təklif məhdudlaşırsa, təbii ki, qiymətlərin artması baş verir. Bu proses ənənəvi olaraq hər il 50 mindən çox abituriyentin tələbə adını qazandığı dövrə təsadüf edir. Hazırda avqust və sentyabr ayının birinci yarısını əhatə edən bu dövrdə kirayə mənzil bazarına müraciətlər həddən artıq çox olur. Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyəti bu il artımın 10–15 faiz səviyyəsində olacağını ehtimal edir”, – V.Oruc deyib.

Ekspert hesab edir ki, “28 May” və “Nizami” stansiyaları arasındakı hərəkətin dayandırılması bütövlükdə kirayə bazarında ciddi dəyişiklik yaratmayacaq. Təsir daha çox tələbin ərazilər üzrə yerdəyişməsi formasında özünü göstərə bilər.

“Mövcud dəyişikliyin kirayə mənzil bazarına təsiri tələbin coğrafi olaraq dəyişməsi şəklində özünü göstərə bilər. Metro ilə bağlı dəyişikliklərin təsir etdiyi ərazilərdə tələb müəyyən qədər azala, digər ərazilərdə isə avtomatik olaraq arta bilər. Bazarın ümumi kontekstində hər hansı ciddi dəyişiklik gözləmirik. Bazar qiymət artımına istiqamətlənib və bu, hər il təkrarlanan mövsümi qiymət artımıdır”, – o bildirib.

V.Orucun sözlərinə görə, tikinti işlərinin 10–11 ay davam etməsi kirayəçilərin davranışına müəyyən təsir göstərə bilər. Bəzi sakinlər mövcud kirayə mənzillərində qalmağa üstünlük verəcək, digərləri isə nəqliyyat baxımından daha əlverişli ərazilərə üz tuta bilərlər.

“Düşünürəm ki, mövcud durum daşınmaz əmlak bazarının kirayə seqmentinə ciddi təsir göstərməyəcək. Yəni təsirin olacağı şübhəsizdir, amma qiymətlərin və ya yerləşmənin böyük faizlə dəyişəcəyini gözləmirəm. Həmin ərazilərdə tələbin müəyyən qədər azalması mövsümi qiymət artımının qarşısını ala bilər. Yəni qiymətlər ucuzlaşmaya bilər, sadəcə artım dinamikası zəifləyə və hətta müvəqqəti olaraq dayana bilər”, – ekspert vurğulayıb.

Onun fikrincə, kirayəçilər üçün alternativ ərazilərin kifayət qədər olması da bazara mümkün təsiri məhdudlaşdıracaq. Bu baxımdan “20 Yanvar”, “Elmlər Akademiyası”, “Memar Əcəmi”, “Gənclik”, “Nəriman Nərimanov”, eləcə də “Qara Qarayev” və “Xalqlar Dostluğu” metro stansiyalarının ətrafındakı ərazilər alternativ kimi nəzərdən keçirilə bilər.

“Bu ərazilərdə tələbələr mənzil kirayələyərək təhsil müəssisələrinə nəqliyyat əlçatanlığını təmin edə bilərlər. Alternativ kifayət qədərdir və onların mövcudluğu "Nizami" və "28 May" stansiyaları arasındakı hərəkətin dayandırılmasının bazara böyük təsir göstərməsinə imkan verməyəcək. Düşünürəm ki, kirayəçilərin təqribən 50 faizi ümumiyyətlə qərarını dəyişməyəcək. Onlar həmin əraziləri tərk etmək əvəzinə gündəlik nəqliyyat marşrutlarında dəyişiklik etməklə kifayətlənəcəklər”, – V.Oruc qeyd edib.

Ekspert bildirib ki, metro ilə bağlı məhdudiyyətlərin təsir etdiyi ərazilərdə qiymətlərin stabil qalması və ya ümumi bazardakı artım tempindən geri qalması mümkündür. Bununla yanaşı, ali təhsil müəssisələrinin, avtobus dayanacaqlarının və rahat piyada marşrutlarının yaxınlığında yerləşən mənzillərə tələbin artacağı gözlənilir.

“Bahalaşma ali təhsil müəssisələrinin ətrafında təkcə metro stansiyalarına görə deyil, avtobus dayanacaqlarına və piyada keçidlərinə əlçatanlıq baxımından əlverişli ərazilərdə də ciddi şəkildə hiss olunacaq. Əsasən Yasamal rayonunda, həmçinin Gənclik və Nərimanov ərazilərində bu tendensiyanı görə bilərik. Düşünürəm ki, qiymət artımı sentyabrın 15-dək davam edəcək, sentyabrın sonlarından isə müəyyən stabillik dövrü başlayacaq”, – o deyib.

V.Oruc mövsümi ajiotaj başa çatdıqdan sonra kirayə qiymətlərinin kəskin enəcəyini də gözləmir.

Ekspert kirayə bazarındakı dəyişikliklərlə yanaşı, 2026-cı ildə daşınmaz əmlak bazarının ümumi qiymət dinamikasına dair proqnozunu da açıqlayıb. Onun sözlərinə görə, daşınmaz əmlakın qiymətinə təkcə tələb deyil, tikinti materiallarının və işçi qüvvəsinin bahalaşması, yeni binaların maya dəyərinin yüksəlməsi, miqrasiya prosesləri və daşınmaz əmlakın investisiya cəlbediciliyi də təsir göstərir.

“Bütün bunlar daşınmaz əmlakın harada yerləşməsindən asılı olmayaraq həm satış, həm də kirayə qiymətlərində ciddi azalmanın baş verməsi ehtimalını sıfıra yaxınlaşdırır”, – ekspert əlavə edib.

O, 2026-cı il ərzində daşınmaz əmlak bazarında ümumi bahalaşma tendensiyasının davam edəcəyini bildirib. Proqnoza əsasən, şəhərin inkişaf layihələrinin, yeni yolların, abadlıq və tikinti işlərinin həyata keçirildiyi ərazilərdə qiymət artımı daha yüksək ola bilər.

“İl ərzində torpağın qiymətinin təqribən 20–25 faiz, yeni tikililərin 10–15 faiz, köhnə tikililərin qiymətinin isə 10 faizə qədər artacağını gözləyirik”, – V.Oruc bildirib.

Duru yağların zərərli olduğunu demək olmaz. Çünki duru yağ etibarlı və keyfiyyətli, mənşəyi bəlli olan xammaldan - zeytun, günəbaxan və qarğıdalıdan istifadə olunaraq hazırlanırsa, bizim region üçün istifadəyə daha uyğundur.

Bu sözləri Mediaxeberleri.Az-a açıqlamasında qida eksperti Məhsəti Hüseynova duru yağlarla bağlı deyib.

Onun sözlərinə görə, düzgün texnologiya ilə hazırlanıbsa, düzgün miqdarda istifadə olunursa və saxlanma şəraiti normaldırsa, bu yağlardan istifadə etmək olar:

“Yalnız bir yağ dəfələrlə qızdırılıb istifadə olunursa, bu zaman onun tərkibində oksidləşmə artır və müxtəlif zərərli maddələrin yaranmasına gətirib çıxara bilər. Eyni zamanda, çox yüksək temperaturda uzun müddət saxlanıldıqda və ya bişirmə zamanı uzun müddət istiliyə məruz qaldıqda, tüstüləndikdə həmin yağların istifadəsi zərərlidir. Duru yağların qızartmalarda təkrar istifadəsinə yol verilməməlidir. Yağın dadında acılıq varsa, qoxusu tündləşibsə, bu, yağın keyfiyyətsiz olduğunu göstərə bilər. Buna mütləq diqqət etmək lazımdır.

Bir insan gün ərzində 25 qrama qədər yağ qəbul etməlidirsə, bu miqdar hər kəsin çəkisinə, bədən ölçüsünə və gündəlik fiziki aktivliyinə görə dəyişir. Onun müəyyən hissəsinin keyfiyyətli bitki yağlarından olması faydalıdır. Çünki onların tərkibindəki doymamış yağ turşuları orqanizmin sağlamlığı üçün faydalıdır. Nəzərə almaq lazımdır ki, yağın xarab olmasına ən çox təsir göstərən amillərdən biri işıq, istilik, həmçinin yağın qapağının dəfələrlə açılaraq oksidləşməyə məruz qalmasıdır”.

Avropa ölkələrində orta illik əməkhaqqı məbləğləri məlum olub.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, Avropada ən yüksək orta illik əməkhaqqı bu dəfə də İsveçrədə qeydə alınıb. Belə ki, İsveçrədə orta illik əməkhaqqı hazırda 106 840 avro təşkil edir. İsveçrəni Lüksemburq – 83 000 avro, İslandiya – 81 943 avro və Lixtenşteyn – 81 000 avro ilə izləyir.

Şimali Avropa ölkələrində də əməkhaqqı göstəriciləri yüksəkdir. Norveçdə orta illik əməkhaqqı 74 500 avro, Danimarkada 74 000 avro, İrlandiyada 61 000 avro, Avstriyada 60 000 avro təşkil edir.

Avropanın iri iqtisadiyyatlarından İtaliyada orta illik əməkhaqqı 40 000 avro, İspaniyada isə 35 000 avrodur.

Şərqi Avropa ölkələrində göstəricilər isə Qərbi və Şimali Avropa ilə müqayisədə daha aşağıdır. Çexiyada orta illik əməkhaqqı 28 000 avro, Polşada və Estoniyada 26 000 avro, Litvada 22 000 avro, Latviyada 20000 avro təşkil edir.

Siyahının Avropa üzrə aşağı hissəsində Rumıniya və Bolqarıstan yer alır. Rumıniyada orta illik əməkhaqqı 18 000 avro, Bolqarıstanda isə 14 000 avro göstərilir.

Məlumat üçün bildirək ki, Cənubi Qafqaz ölkələri üzrə göstəricilər Avropa ilə müqayisədə xeyli aşağıdır.

Regionda ən yüksək orta illik əməkhaqqı Gürcüstanda – 9 060 avro təşkil edir. Gürcüstanı Ermənistan – 8 695 avro ilə izləyir. Azərbaycan isə 6 620 avro göstərici ilə Cənubi Qafqazda üçüncü yerdə qərarlaşıb.

Avropada və Cənubi Qafqazda orta illik əməkhaqqı məbləğlərini təqdim edirik:

- İsveçrə - 106 840 avro;

- Lüksemburq - 83 000 avro;

- İslandiya - 81 943 avro;

- Lixtenşteyn - 81 000 avro;

- Norveç - 74 500 avro;

- Danimarka - 74 000 avro;

- İrlandiya - 61 000 avro;

- Avstriya - 60 000 avro;

- Belçika - 57 000 avro;

- Almaniya - 56 000 avro;

- İsveç - 54 000 avro;

- Niderland - 53 000 avro;

- Finlandiya - 50 000 avro;

- Fransa - 46 000 avro;

- İtaliya - 40 000 avro;

- İspaniya - 35 000 avro;

- Çexiya - 28 000 avro;

- Polşa - 26 000 avro;

- Estoniya- 26 000 avro;

- Litva - 22 000 avro;

- Latviya - 20 000 avro;

- Rumıniya - 18 000 avro;

- Bolqarıstan - 14 000 avro;

- Gürcüstan - 9 060 avro;

- Ermənistan - 8 695 avro;

- Azərbaycan - 6 620 avro.

“AzPolitika.info”

• Gənclər ölkədən gedir, doğulan uşaqların sayı azalır
• “Gələcək illərdə vəziyyət daha da pisləşəcək. Dünyaya gələnlərin sayı ölənlərdən az olacaq”

2016-cı ilin ilk yarısında (yanvar-iyun aylarında) Azərbaycanda 77,3 min körpə dünyaya gəlib. Əhalinin hər 1000 nəfərinə düşən doğum göstəricisi 16,1-ə bərabər olub. 2026-cı ilin yanvar-iyun aylarında ölkədə 40 798 uşaq doğulub.

Əhalinin hər 1000 nəfərinə düşən doğum göstəricisi 8,0 olub. İqtisadçı Natiq Cəfərli sosial şəbəkədəki paylaşımında qeyd edir ki, son 10 ildə gəldiyimiz vəziyyət budur, fəlakətli rəqəmlərdir:

Doğuşun azalması ilə paralel olaraq 18-30 yaş arası gənclərin ölkədən kütləvi köçü baş verir. Yəni, növbəti illərdə demoqrafik göstəricilər daha pis olacaq. Bu vəziyyət dövlət üçün təhlükəsizlik məsələsidir.

Son illərdə doğum faizinin azalması sirr deyil. Və demoqrafik problem yaranacağı barədə təşvişlər də anlaşılandır. Mütəxəssislər bununla bağlı həyəcan təbili çalır. Çıxış yolu hardadır, nədir?

Sosioloq Naib Niftəliyev Sherg.az-a açıqlamasında bildirdi ki, bu, son illərdə ən çox müzakirə olunan mövzulardan biridir:

- Doğum faizinin aşağı düşməsi kifayət qədər ciddi və həyəcanverici göstəricidir. Bu, doğum əmsalının iki dəfə azalmasıdır. Belə şəraitdə Natiq Cəfərli bir iqtisadçı olaraq həyəcan təbili çalmaqda haqlıdır. Digər tərəfdən, bu, həm sosial, həm də iqtisadi faktorlarla birbaşa bağlıdır. Hər iki faktor bərabər səviyyədə təsir göstərir. Mən bura mədəni-mənəvi, etnik və informasiya faktorunu da əlavə edirəm. Bunlar sosial-iqtisadi və psixoloji amillərlə əhəmiyyətli dərəcədə kəsişir. Digər tərəfdən də, 18-30 yaş arası gənclərin ölkəni tərk etməsi, yaxud xarici vətəndaşla ailə qurub ölkədən ayrılmaları faktları da diqqət mərkəzindədir. Belə davam edərsə, Azərbaycanı Belorusun vəziyyəti gözləyir. SSRİ dağılan ərəfədə belorusların sayı 11 milyon, azərbaycanlıların sayı 7 milyon idisə, son dövrlərdə bu rəqəm əks istiqamətdə dəyişib. Belorusların sayı 9 milyona endi, azərbaycanlıların sayı 11 milyona yaxınlaşır. Amma geri dönüş də ola bilər. Çünki bu gedişlə dünyaya gələnlərin sayı dünyasını dəyişənlərin sayından getdikcə daha az olacaq. Belə davam edərsə, demoqrafik azalma, əhalinin yaşlanması, eləcə də sosial müavinətlərin, ödənişlərin edilməsi, yaşa görə pensiyaların ödənməsi kifayət qədər problemli məsələyə çevrilir. Sosial səbəblər iqtisadi motivlərə qarışır və hər ikisi bir-birini tamamlayaraq əks tənzimləyici amillər kimi çıxış edir.

Sosioloq qeyd etdi ki, xaricə axının səbəbləri mürəkkəb və müxtəlifdir:

- Qloballaşma, informasiya prosedurlarının təsiri və yeni informasiya texnologiyalarına qapılma, eləcə də daha yaxşı həyat, daha komfort həyat şəraiti axtarışı və həyat şəraiti inkişaf etmiş, iqtisadiyyatı böyük olan ölkələr tərəfindən bunun təqdim olunması gəncləri cəlb edən və xaricə axınların əsas səbəblərindən biridir. Biz bunun qarşısını almaq istəyiriksə, iqtisadi mühiti yaxşılaşdırmalı, əlverişli əmək bazarı formalaşdırmalı, əmək haqqı, gündəlik qayğıları effektiv bir şəkildə həll etməli, insanların rahat qazanmasına və rahat yaşayışına şərait yaradılmalıdır. Bu, xüsusən gənclər üçün çox vacib və önəmlidir. Bazar rəqabəti şəraitində kim əmək bazarında daha əlverişli şərtlər təqdim edirsə, müasir qloballaşma mühitində iri korporasiyalar işçiləri cəlb edə bilirlər. Gənclər də həyatlarını qurmağı, ailə üzvlərini, övladlarını daha yaxşı yaşatmaq barədə düşünür. Bu, real gözləntilər və real qayğılardır. Görürlər ki, xarici ölkədə daha çox qazanmaq mümkündür, ona görə də axın edirlər. Nəticədə belə bir emmiqrasiya yaranır. Xarici ölkələrə köçənlər təkcə 18-30 yaş arası gənclər deyil. 30-60 yaş arasında da böyük axın var. İşləmək üçün gedənlər var, yetkin insanlar, ölkəyə milyardlar gətirə biləcək insanlar, müxtəlif sahələr üzrə kadrlar var ki, beyin axını olaraq tərk edirlər ölkəni. Bu axın bizdən gedirsə, mənəvi-iqtisadi-sosial, milli maraqlara hərtərəfli ziyandır, milli strateji hədəflər çərçivəsində böyük itkidir. Bunun qarşısını almaq üçün də iqtisadiyyat inkişaf etdirilməli, şaxələndirilməli, sosial problemlər kökündən həll olunmalı, insanlara bərabər münasibət olmalı, bərabər imkanlar yaradılmalı, diqqət, qayğı göstərilməli və sosial proqramlar olmalıdır.

Əvvəllər Azərbaycan əleyhinə açıqlamalar verən Rusiya nəqliyyat nazirinin müşaviri Aleksey Çadayev vəzifəsindən istefa verib.

Mediaxeberleri.Az Report-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə Çadayev özü məlumat verib.

"Mən Rusiya nəqliyyat nazirinin müşaviri vəzifəsindən istefa vermək qərarına gəldim", - o bildirib.

Qeyd edək ki, avqustun 17-də Azərbaycanın Baş Prokurorluğu terrorizm çağırışlarına görə Rusiyanın üç vətəndaşını beynəlxalq axtarışa verib: bunlar "Moskva 24" televiziya kanalının aparıcısı və jurnalist İvan Andreyeviç Knyazev; Rusiya Federasiyasında özünü siyasi məsləhətçi və media eksperti kimi təqdim edən Semyon Sergeyeviç Uralov, televiziya jurnalisti və müxbir kimi çalışan Rusiya nəqliyyat nazirinin müşaviri Aleksey Aleksandroviç Çadayevdir.

Baş Prokurorluğun açıqlamasına görə, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya quruluşunun zorla dəyişdirilməsinə açıq çağırışlar, ərazi bütövlüyünün pozulması, etnik nifrət, düşmənçiliyin qızışdırılması və terrorizmə açıq çağırışlar ittihamları ilə başlanmış cinayət işi üzrə ilkin istintaq aparılır.

Bu gün səhər Azərbaycanın Xarici İşlər Nazirliyi Rusiya səfiri Mixail Yevdokimovu çağırıb, diplomata həmin ölkənin mediasında Azərbaycan xalqı və onun rəhbərliyinə qarşı son təxribatçı açıqlamalarla bağlı sərt etiraz bildirilib.

Yunanıstanın iki gəmisi Qara dənizdə atəşə tutulub.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə Yunanıstanın "Proto Thema" qəzeti məlumat yayıb.

Məlumata görə, avqustun 17-də axşam saatlarında Liberiya bayrağı altında üzən Yunanıstanın "ANNA S" yük gəmisinə Novorossiyskdən təxminən 20 dəniz mili məsafədə mərmi ilə zərbə endirilib. Həmçinin gəmiyə PUA-larla beş dəfə zərbə vurulub. "Neptune Tradebulk Inc." şirkətinə məxsus gəmi partlayış nəticəsində baş verən yanğın səbəbindən demək olar ki, tamamilə məhv olub.

Hələlik onun batıb-batmadığı və ya hələ də suyun səthində olduğu məlum deyil. Mərmi dəydiyi zaman "ANNA S" gəmisinin yükü olmayıb və o, taxıl yükləmək üçün Novorossiyskə istiqamət alıb. Quru yük gəmisinin göyərtəsində 21 ekipaj üzvü - 20 filippinli dənizçi və rumın kapitan olub. Onların hamısı gəmini tərk edib və həmin ərazidə olan digər Yunanıstan ticarət gəmisi "Elina B" tərəfindən xilas ediliblər. "Elina B" gəmisinin göyərtəsində 20 ekipaj üzvü olub.

Nəşrin məlumatına görə, təxminən beş saat sonra "ANNA S" gəmisinin dənizçilərini xilas edən gəmiyə də hücum edilib. PUA-ların iki zərbəsinə baxmayaraq, "Elina B" təxminən 9,5 düyün sürətlə Türkiyə limanına doğru hərəkətini davam etdirib.

Hadisə Rusiyanın taxıl və enerji daşıyıcılarının ixracının ən mühüm mərkəzlərindən biri olan Novorossiysk rayonunda kommersiya gəmiçiliyinin təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlığı artırıb. "Proto Thema" qeyd edir ki, "ANNA S" gəmisi kommersiya məqsədilə taxıl daşıyırdı.

Yunanıstanın "Skai" telekanalı avqustun 16-da Qara dənizdə Yunanıstanın "Skiros" tankerinə Ukraynaya məxsus PUA-nın zərbə endirdiyini bildirmişdi.

Azərbaycanın 3 güləşçisi Slovakiyanın paytaxtı Bratislavada keçirilən U-20 dünya çempionatında yarımfinala yüksəlib.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Güləş Federasiyası məlumat yayıb.

Bildirilib ki, yunan-Roma güləşində Ayxan Cavadov (60 kiloqram) 1/8 finalda fransalı Maqomed Varayevi 9:0, 1/4 finalda isə braziliyalı Pedro Enrike de Souza Rodriqesi 6:2 hesabı ilə məğlub edib. O, yarımfinalda iranlı Əmirəli Heydəri ilə qarşılaşacaq.

Elmin Əliyev (82 kiloqram) gürcüstanlı Luka Pipiya və yaponiyalı Rondo Kodamaya 8:0 hesabı ilə qalib gəlib. Təmsilçimiz 1/4 finalda özbəkistanlı Bekmurod Rustamovu ilk xal (1:1) prinsipinə əsasən üstələyib. İdmançı yarımfinalda belaruslu Kiril Valevski ilə üz-üzə gələcək.

Qadın güləşində isə Zəhra Kərimzadə (72 kiloqram) türkiyəli İlayda Çini "tuş"la məğlub edərək yarımfinala yüksəlib. O, final uğrunda hindistanlı Tanu Şarma ilə güləşəcək.

Esra Məmmədli (53 kiloqram) isə təsnifat mərhələsində qazaxıstanlı Dinara Dauylkızına 1:7 hesabı ilə uduzub.