Hipertireoz, Addison xəstəliyi, hipoqlikemiya və polikistik yumurtalıqlar sindromu kimi problemlər aclığa dözümlülüyü azaldaraq ürəkbulanma və halsızlıq yarada bilər. Birinci tip diabet zamanı isə uzun müddət qidadan imtina etmək intoksikasiya təhlükəsi yaradır.

Mediaxeberleri.Az bildirir ki, bu barədə Gazeta.ru-ya həkim-endokrinoloq Nataliya Tananakina danışıb.

Mütəxəssisin sözlərinə görə, hipertireoz zamanı qalxanabənzər vəzi həddindən artıq hormon ifraz edir ki, bu da maddələr mübadiləsinin sürətlənməsinə səbəb olur. Nəticədə orqanizm enerjini daha tez xərcləyir və bədənin "yanacaq" ehtiyatları sürətlə tükənir.

"Digər bir səbəb isə böyrəküstü vəzilərin kifayət qədər hormon, xüsusən də kortizol istehsal etmədiyi Addison xəstəliyi ola bilər. Bu fonda qida çatışmazlığı zamanı daha da şiddətlənən kəskin zəiflik və ürəkbulanma hissi yarana bilər", - deyə həkim qeyd edib.

Aclıq zamanı yaranan narahatedici simptomlar həmçinin qanda qlükoza səviyyəsinin aşağı düşməsi - hipoqlikemiya ilə də əlaqədar ola bilər. Bu, bir xəstəlik deyil, tamamilə sağlam insanlarda belə rast gəlinə bilən bir vəziyyətdir. Beyin qlükoza çatışmazlığına qarşı xüsusilə həssas olduğundan, onun azlığı diqqətsizlik, əsəbilik və halsızlıqla müşayiət edilə bilər.

Birinci tip şəkərli diabetdən əziyyət çəkən şəxslər isə xüsusi risk qrupuna daxildirlər. Belə xəstələr üçün uzunmüddətli aclıq sadəcə halın pisləşməsi ilə deyil, eyni zamanda daha ciddi fəsadlarla təhlükəlidir: qlükoza azlığı fonunda orqanizm yağları aktiv şəkildə parçalamağa başlayır ki, bu da çoxlu sayda keton cisimlərinin yaranmasına və diabetik ketoasidozun inkişafına gətirib çıxarır. Bu, qanda keton cisimləri adlanan zəhərli maddələrin toplanması ilə nəticələnən kəskin və potensial olaraq həyati təhlükə daşıyan bir haldır.

Endokrinoloqun fikrincə, polikistik yumurtalıqlar sindromu (PYS) olan qadınlar da aclığa çətinliklə dözə bilirlər. Bu zaman adətən toxumaların insulinə həssaslığı pozulur, qlükoza mübadiləsi dəyişir və nəticədə qida qəbulları arasındakı uzun fasilələr insanın ümumi səhhətinə mənfi təsir göstərir.

Qarabağ kanalında bir nəfər batıb.

Bu barədə Mediaxeberleri.Az-a Fövqəladə Hallar Nazirliyindən məlumat verilib.

Məlumata görə, Fövqəladə Hallar Nazirliyinin "112" qaynar telefon xəttinə Qarabağ kanalının Beyləqan rayonu, İkinci Aşıqlı kəndindən keçən hissəsində 1 nəfərin batması barədə məlumat daxil olub.

Məlumatla əlaqədar Nazirliyin Kiçikhəcmli Gəmilərə Nəzarət və Sularda Xilasetmə Dövlət Xidmətinin dalğıc-axtarış qrupu axtarışlara cəlb olunub. Əlavə məlumat veriləcək.

Moskva vilayətinin Podolsk şəhərində “Wildberries” şirkətinin logistika mərkəzinə zərbələr endirib.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə Moskva vilayətinin qubernatoru Andrey Vorobyov məlumat verib.

Onun sözlərinə görə, şirkətin “Koledino” industrial parkının ərazisindəki anbarı yanıb.

Hadisə yerində yanğınsöndürmə briqadaları işləyir.

Moskva üzərində 201 PUA vurulub.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bunu Moskva meri Sergey Sobyanin deyib.

“Dünən axşamdan bu gün səfər saatlarına kimi Moskva regionu istiqamətində 600 PUA uçub. Onlardan 201-i Moskva regionunda vurulub. PUA qalıqlarının düşdüyü yerlərdə təcili xidmət qurumlarının əməkdaşları işləyir”, - Sobyanin bildirib.

İnsanın faktiki yaşı hər zaman orqanizmin sağlamlıq və funksional vəziyyəti ilə üst-üstə düşmür.
 

Mediaxeberleri.Az "İzvestiya"ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə həkim Viktoriya Kulaqina məlumat verib.

Həkimin qeyd etdiyi kimi, bioloji yaş insanın hüceyrə, toxuma və orqanlarının fəaliyyət effektivliyini göstərir. Qocalma tempinə irsiyyət, qidalanma tərzi, fiziki aktivlik səviyyəsi, yuxunun keyfiyyəti, stres, zərərli vərdişlər və xroniki xəstəliklər kimi amillər birbaşa təsir göstərir.

Mütəxəssis bildirir ki, eyni yaşda olan iki fərqli şəxsi eyni meyarlarla dəyərləndirmək düzgün deyil, çünki onların orqanizmlərinin vəziyyəti kəskin şəkildə fərqlənə bilər. İllər keçdikcə orqanizmdə hüceyrə zədələnmələri artır, immun sisteminin fəaliyyət mexanizmi dəyişir, iltihab prosesləri aktivləşir və telomerlərin uzunluğu qısalır.

Hazırda bioloji yaşı mütləq dəqiqliklə ölçmək qeyri-mümkündür. Bu məqsədlə qanın kompleks analizi, qaraciyər və böyrəklərin fəaliyyət göstəriciləri, qanda şəkər və xolesterinin səviyyəsi, həmçinin iltihab markerlərindən istifadə edilir. Bundan əlavə, insanın fiziki forması, əzələ gücü, yeriş sürəti, bədən müvazinəti və ürək-damar sisteminin ümumi sağlamlığı da nəzərə alınır.
 

Mütəxəssis vurğulayıb ki, yaşla əlaqədar dəyişiklikləri ləngitmək üçün mütəmadi olaraq idmanla məşğul olmaq, sağlam yuxu rejiminə riayət etmək, balanslı qidalanmaq, tütündən imtina etmək, eləcə də qan təzyiqini, şəkər və xolesterin səviyyəsini daim nəzarətdə saxlamaq vacibdir.

Bununla yanaşı, ekspertlər xəbərdarlıq edirlər ki, bioloji yaşı müəyyən edən testlər qəti tibbi diaqnoz sayılmır. Yalnız bir göstəriciyə əsaslanaraq orqanizmin ümumi vəziyyətini tam dəyərləndirmək və insanın nə qədər yaşayacağını əvvəlcədən söyləmək mümkün deyil.

Avqustun 16-ı saat 10:00-a olan faktiki hava açıqlanıb.

Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən Mediaxeberleri.Az-a verilən məlumata görə, avqustun 16-sı saat 10:00 olan məlumata əsasən ölkə ərazisinin bəzi yerlərində fasilələrlə yağıntılı hava şəraiti davam edir. Ayrı-ayrı yerlərdə leysan xarakterli yağış yağır, şimşək çaxır.

Düşən yağıntının miqdarı Astarada 40 (aylıq normanın 48%-i), Zaqatalada 11, Qubada 9, Ağstafa, Lənkəranda 7, Daşkəsən, Tovuzda 5, Qusarda 4, Xaltanda 3, Lerik, Qaxda 2, Qrız, Altıağac, Şəki, Gədəbəy, Şəmkirdə 1 mm-dək qeydə alınıb.

Şahdağ, Altıağac, Şəmkir, Göygöl, Qax (Sarıbaş), Daşkəsən, Gədəbəydə duman müşahidə olunur. Dumanda görünüş 500 m-dək məhdudlaşır.

Bakıda və Abşeron yarımadasında şimal-qərb küləyi əsir, küləyin maksimal sürəti 21, Neftçalada isə cənub-şərq küləyinin maksimal sürəti 20 m/s-yə çatır.

Havanın maksimal temperaturu Bakıda və Abşeron yarımadasında 30, Naxçıvan MR-da 36, Aran rayonlarında 34, dağlıq rayonlarda isə 20 dərəcəyədək isti müşahidə olunub.

"Oğlum kinorejissorluq üzrə təhsilini bitirib. Bir müddətdən sonra mənə "Hollivuda getmək istəyirəm" dedi. Los-Ancelesdədir. Artıq 2 il olur. Onun üçün çox darıxıram. Hazırda kliplər, reklam çarxları çəkir. Film sektoruna hələ keçid etməyib. Çünki bunun üçün müəyyən bir müddət lazımdır. Hazırda orada yaşayış icazəsi almaq üçün çalışır. Qızım isə 2-ci kurs tələbəsidir. Pianoçu olacaq. Onun da Avropada oxumaq xəyalları var".

Bu sözləri Türkiyədə yaşayan aktrisa Məlahət Abbasova "Yüzünü güneşe dönenler" verilişində deyib. Aktrisa ailəsi ilə bağlı sualları cavablayıb:

"Evlilik təklifi alanda həyat yoldaşımdan yalnız bir şey istədim: Evimizdə pianino olacaq. Bizim ölkələrdə çaldıq-çalmadıq, hər evdə pianino var. Oğlumun pianino çalmağını çox istəyirdim, amma qızım sevdi. Türkiyəyə gələndən sonra musiqi ilə sona qədər məşğul olmadığım üçün peşman oldum. Çünki Azərbaycandakı şərait Türkiyədə yoxdur. Orada hər addımbaşı musiqi məktəbi var. Türkiyədə isə qızım üçün özəl müəllim tutmalı olduq".

Almaniyanın Heydelberq şəhərində paracüdo üzrə Avropa çempionatına start verilib.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, yarışda Azərbaycanı təmsil edən paracüdoçu İlham Zəkiyev (J1, +95 kq) qızıl medal qazanıb.

Yarışın yarımfinal mərhələsində Böyük Britaniyanı təmsilçisi ilə qarşılaşan İlham Zəkiyev rəqibinə ipponla qalib gələrək finala yüksəlib.

Final görüşündə isə İspaniyanı təmsil edən Garros Suarez üzərində ipponla qələbə qazanan paracüdoçumuz növbəti dəfə Avropa çempionu tituluna sahib olub.

Bu nəticə ilə İlham Zəkiyev karyerasında 10-cu dəfə Avropa çempionu adını qazanıb.

Qeyd edək ki, qitə çempionatında daha əvvəl Saleh Sultanov (J1, 81 kq) və Dürsədəf Kərimova (J2, +70 kq) bürünc medal qazanıblar.

Azərbaycan pasportunun dünyadakı mövqeyi, vizasız səyahət imkanları və müxtəlif regionlara çıxış səviyyəsi ilə bağlı yeni göstəricilər açıqlanıb.

Mediaxeberleri.Az modern.az-a istinadən xəbər verir ki, 34 dildə 199 ölkə üzrə pasport hesabatları yayımlayan, Amerika Birləşmiş Ştatları mərkəzli müstəqil www.passportreports.com/tr/ platformasının məlumatlarına əsasən, Azərbaycan pasportu qlobal pasport reytinqində 110-cu yerdə qərarlaşıb. Pasportun ümumi mobillik göstəricisi 82-dir. Bu isə Azərbaycan pasportu sahiblərinin 82 istiqamətə əvvəlcədən ənənəvi viza almadan, yəni vizasız, gəliş zamanı viza və ya elektron səyahət icazəsi ilə səfər edə bilməsi deməkdir. Ümumi qlobal çıxış göstəricisi 41,4 faiz təşkil edir. Bununla yanaşı, 116 ölkəyə səfər üçün əvvəlcədən viza tələb olunur.

35 ölkəyə vizasız səyahət imkanı

Azərbaycan pasportu sahibləri hazırkı göstəricilərə əsasən 35 ölkəyə vizasız səfər edə bilirlər. Bu rəqəm hesabatda nəzərə alınan istiqamətlərin 17,7 faizinə bərabərdir. Vizasız ölkələr arasında Türkiyə, Gürcüstan, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Rusiya, Qazaxıstan, Özbəkistan, Qırğızıstan, Moldova və Serbiya kimi Azərbaycan vətəndaşlarının tez-tez səfər etdiyi dövlətlər də yer alır. Gürcüstanda qalma müddəti 360 günədək, Ermənistanda 180 günədək, Türkiyə və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində isə 90 günədək göstərilir. Çin də Azərbaycan pasportu sahiblərinin vizasız gedə bildiyi istiqamətlər sırasında yer alır və burada qalma müddəti 30 gün kimi qeyd olunur.

Azərbaycan pasportunun vizasız imkanları yalnız yaxın coğrafiya ilə məhdudlaşmır. Karib hövzəsində Antiqua və Barbuda, Baham adaları, Barbados, Dominika, Qrenada, Haiti və Sent-Vinsent və Qrenadin kimi ölkələr də bu siyahıya daxildir. Okeaniyada Mikroneziya və Vanuatu, Cənubi Amerikada isə Kolumbiya, Ekvador və Surinam Azərbaycan vətəndaşlarının əvvəlcədən viza almadan səfər edə bildiyi istiqamətlər sırasında göstərilir. Vanuatuda 120 gün, Antiqua və Barbudada isə 180 günədək qalmaq mümkündür.

43 ölkədə gəliş zamanı viza imkanı

Azərbaycan pasportunun beynəlxalq mobilliyində mühüm paylardan birini gəliş zamanı viza verilən ölkələr təşkil edir. Belə istiqamətlərin sayı 43, ümumi payı isə 21,7 faizdir. Bu kateqoriyada Banqladeş, Boliviya, Kamboca, Misir, Efiopiya, İndoneziya, İordaniya, Laos, Livan, Madaqaskar, Nepal, Qətər, Səudiyyə Ərəbistanı və bir sıra digər ölkələr yer alır.

Bəzi dövlətlərdə gəliş zamanı viza ilə yanaşı, elektron viza sistemi də tətbiq olunur. Məsələn, Səudiyyə Ərəbistanında 90 gün, Qətərdə 30 gün, İndoneziyada 30 gün, Nepalda isə 150 günədək qalma imkanı göstərilir. Afrika ölkələri arasında Efiopiya, Qabon, Qvineya, Madaqaskar, Mavritaniya, Mozambik, Namibiya, Nigeriya və Zimbabve kimi istiqamətlər də bu kateqoriyada yer alır. Bu imkanlar Azərbaycan pasportu sahiblərinin əvvəlcədən klassik konsulluq vizası almadan səfər edə bildiyi ölkələrin sayını əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Elektron səyahət icazəsi ilə 4 istiqamət

Azərbaycan pasportu sahibləri 4 istiqamətə elektron səyahət icazəsi əsasında gedə bilirlər. Bu göstərici ümumi istiqamətlərin 2 faizinə bərabərdir. Siyahıda Keniya, Seyşel adaları, Şri-Lanka və Kot-d’İvuar yer alır. Bu sistemlər klassik viza prosedurundan fərqlənir və əksər hallarda səfərdən əvvəl elektron qeydiyyat və ya səyahət icazəsinin alınmasını nəzərdə tutur.

Vizasız giriş, gəliş zamanı viza və elektron səyahət icazəsi birlikdə hesablandıqda Azərbaycan pasportunun mobillik göstəricisi 82-yə çatır. Digər tərəfdən, 116 istiqamət və ya ümumi göstəricinin 58,6 faizi üçün əvvəlcədən viza tələb olunur. Bu rəqəmlər Azərbaycan pasportunun bir sıra regional və inkişaf etməkdə olan bazarlarda geniş səyahət imkanları verdiyini, lakin dünyanın mühüm hissəsində klassik viza prosedurunun qüvvədə qaldığını göstərir.

Asiyada 24-cü yer

Azərbaycan pasportu Asiya ölkələri arasında 24-cü yerdə göstərilir. Hesabatda qitə üzrə müqayisə 50 ölkə əsasında aparılıb. Bu göstərici Azərbaycan pasportunun Asiyada orta mövqedə olduğunu göstərir.

Xüsusilə Mərkəzi Asiyada Azərbaycan vətəndaşları üçün səyahət şərtləri daha əlverişlidir. Qazaxıstan, Qırğızıstan, Tacikistan və Özbəkistana vizasız səfər etmək mümkündür. Türkmənistana səfər üçün isə əvvəlcədən viza tələb olunur. Beləliklə, region daxilində Azərbaycanın pasport sahibləri üçün sərbəst hərəkət imkanları kifayət qədər yüksək səviyyədə qalır.

Avropada viza məhdudiyyətləri yüksək qalır

Azərbaycan pasportunun ən məhdud çıxış imkanlarından biri Avropa istiqamətində müşahidə olunur. Hesabatda Avropa üzrə nəzərə alınan 47 istiqamətdən yalnız 8-nə vizasız giriş mümkün göstərilir. Bu ölkələr Albaniya, Belarus, Bosniya və Herseqovina, Moldova, Rusiya, Serbiya, Türkiyə və Ukraynadır.

Avropanın böyük hissəsinə, xüsusilə Şengen zonasına daxil olan ölkələrə səfər üçün Azərbaycan vətəndaşlarından əvvəlcədən viza tələb olunur. Almaniya, Fransa, İtaliya, İspaniya, Niderland, Belçika, Avstriya, İsveçrə və Skandinaviya ölkələri bu qrupa daxildir. Birləşmiş Krallığa səfər zamanı da viza tələb olunur. Bu mənzərə Azərbaycan pasportunun qlobal mobillik göstəricisini aşağı salan əsas amillərdən birinin Avropa ölkələrinin geniş viza tələbləri olduğunu göstərir.

Körfəz ölkələrində fərqli şərtlər

Körfəz ölkələrində Azərbaycan pasportu sahibləri üçün tətbiq olunan qaydalar ölkədən ölkəyə dəyişir. Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə 90 günədək vizasız giriş mümkündür. Qətər və Səudiyyə Ərəbistanı isə Azərbaycan vətəndaşlarına daha asanlaşdırılmış giriş imkanları təqdim edən istiqamətlər sırasında yer alır.

Bəhreyn, Küveyt və Oman isə hesabatda əvvəlcədən viza tələb olunan istiqamətlər sırasında göstərilir. Ümumilikdə Yaxın Şərq coğrafiyasında Azərbaycan pasportunun imkanları Avropaya nisbətən daha genişdir. Bu, həm regional əlaqələrin, həm də son illərdə bir sıra ölkələrin elektron və sadələşdirilmiş viza sistemlərinə keçməsinin səyahət imkanlarına təsirini göstərir.

Beynəlxalq təşkilatlar üzrə mövqe

Azərbaycan pasportunun müxtəlif beynəlxalq və siyasi qruplar daxilində mövqeyi də ayrıca hesablanıb. Azərbaycan İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının 57 ölkəsi arasında 17-ci yerdədir. OPEC+ ölkələri arasında Azərbaycan pasportu 21 dövlətdən 11-ci, D-8 ölkələri arasında isə 9 dövlətdən 4-cü yeri tutur.

G77 ölkələri arasında Azərbaycan 132 ölkə içərisində 60-cı pillədə qərarlaşıb. ATƏT məkanında isə göstərici daha aşağıdır və Azərbaycan pasportu 57 iştirakçı dövlət arasında 51-ci yerdə göstərilir. Prezident respublikaları üzrə aparılan müqayisədə Azərbaycan 57 ölkə arasında 25-ci yeri tutur.

Azərbaycan açıqlıq reytinqində 79-cudur

Hesabat yalnız Azərbaycan vətəndaşlarının digər ölkələrə səfər imkanlarını deyil, xarici ölkə vətəndaşlarının Azərbaycana giriş şərtlərini də müqayisə edir. Bu göstəriciyə görə Azərbaycan 199 ölkə arasında 79-cu yerdə qərarlaşıb. Başqa sözlə, ölkənin xarici pasport sahiblərinə tətbiq etdiyi giriş siyasəti də ayrıca qlobal müqayisəyə daxil edilib.

Bu göstərici pasportun güc reytinqindən fərqli məna daşıyır. Pasport reytinqi Azərbaycan vətəndaşlarının hansı ölkələrə nə dərəcədə rahat gedə bilməsini ölçürsə, açıqlıq göstəricisi xarici ölkələrin vətəndaşlarının Azərbaycana giriş imkanlarını müqayisə edir. Buna görə də iki reytinq arasında fərqli mövqelərin olması normal hesab olunur.

Qarşılıqlılıq məsələsi də diqqət çəkir

Viza münasibətlərində qarşılıqlılıq göstəriciləri də Azərbaycan üçün maraqlı mənzərə ortaya qoyur. Hesabatdakı məlumatlara görə, 68 ölkənin vətəndaşları Azərbaycana vizasız, elektron icazə və ya gəliş zamanı viza ilə daxil ola bildiyi halda, Azərbaycan pasportu sahibləri həmin ölkələrə səfər etmək üçün əvvəlcədən viza almalıdırlar.

Bu kateqoriyada ABŞ, Kanada, Birləşmiş Krallıq, Almaniya, Fransa, İtaliya, Yaponiya, Cənubi Koreya və Avstraliya kimi iri iqtisadiyyatlar da yer alır. Bu fərq Azərbaycan pasportunun bəzi əsas beynəlxalq istiqamətlərdə qarşılıqlılıq baxımından daha məhdud mövqedə olduğunu göstərir.

Əks istiqamətdə isə 44 ölkə üzrə vəziyyət Azərbaycan pasportu sahiblərinin xeyrinədir. Yəni həmin ölkələrin vətəndaşlarından Azərbaycana səfər üçün viza tələb olunduğu halda, Azərbaycan vətəndaşları həmin istiqamətlərə vizasız, elektron səyahət icazəsi və ya gəliş zamanı viza ilə səfər edə bilirlər.

Ümumi mənzərə göstərir ki, Azərbaycan pasportunun əsas üstünlüyü yaxın coğrafiya, Mərkəzi Asiya, Yaxın Şərqin müəyyən hissəsi, eləcə də Afrika, Asiya, Karib və Okeaniya regionlarındakı çoxsaylı istiqamətlərə nisbətən rahat çıxış imkanlarıdır. Əsas məhdudiyyət isə Avropa, Şimali Amerika və dünyanın bir sıra yüksək gəlirli ölkələrinə səfər zamanı əvvəlcədən viza tələbinin qüvvədə qalmasıdır.

Mütəxəssislər həddindən artıq yumurta yeməyin sağlamlıq üçün gizli risklər yarada biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər. Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, sağlam insanların əksəriyyəti orqanizmə zərər vermədən həftədə yeddi yumurtaya qədər yeyə bilər. Lakin diabetdən əziyyət çəkən insanlarda hətta bu miqdarda yumurta istehlakı ürək-damar xəstəlikləri riskini artırar.

Alimlərinin apardığı araşdırmada müəyyən edilib ki, gündə ən azı bir yumurta yemək diabetin yaranma ehtimalını 60 faizə qədər artıra bilir. Bu təsirin qadınlarda daha çox müşahidə edildiyi qeyd olunur. Əsas səbəblərdən biri kimi yumurtanın tərkibindəki yüksək xolesterin miqdarı göstərilir.

Araşdırmalar yumurtanın həddindən artıq istehlakının hətta sağlam insanlarda belə ürək-damar xəstəlikləri riskini artıra biləcəyini göstərib. Buna görə alimlər yumurtanı normadan artıq yeməməyi və gündəlik istehlakdan çəkinməyi tövsiyə edirlər.