t s
00:28  Mühacir jurnalistdən tanınmış vəkilə və APA-ya ağır İTTİHAM✍ 00:34  Daha bir Qarabağ qazisinin acınacaqlı durumu (FOTO, VİDEO)✍ 00:52  Laçınlılar üsyan edir: “İcra başçısı bizi vecinə almır” - Gərginlik✍ 06:06  Dünyaya qara qış gəlir - Xəbərdarlıq✍ 06:14  Putin Yaxın Şərqin xəritəsini çəkdi — Fələstin dövləti qurulmalıdır✍ 06:38  Azərbaycan üçün vəhabi təhlükəsi✍ 08:48  Quldurlara "sürpriz" - VİDEO✍ 08:54  Əmisi qızına təcavüz edən gənc öldürüldü – DƏHŞƏTLİ QİSAS✍ 09:40  Ramilə Haqqı - "Məni sevənim"✍ 10:02  Manat əksər xarici valyutalara nisbətdə ucuzlaşıb✍ 10:19  İşığın və qazın qiymətinin artırılması nələri bahalaşdıracaq?✍ 10:29  Bakı metrosunda HƏYƏCAN: 65 yaşlı kişi özünü qatarın altına atdı✍ 10:56  Fikrət Yusifov: Qiymət artımı qazdan və elektrik enerjisindən istifadə edən əhalinin 70 faizə qədərnə aid olmayacaq✍ 13:57  Manat neftin üzməsinə adaptasiya olunub✍ 14:01  Beytulla Hüseynov: Nazir tapşırmışdı ki, pulları Vidadi Zeynalova verək✍ 14:04  Azərbaycanın siyasi partiyalarına 2,5 milyon manat ayrılacaq✍ 14:06  Avropa.info-nun əməkdaşı çəkiliş apararkən qoçu dəstəsi tərəfindən vəhşicəsinə döyüldü – Kamerası və telefonu əlindən alındı, başını yararaq fiziki xəsarət yetirdilər (Video)✍ 14:07  Azərbaycanda pensiya xərcləri artırılacaq✍ 14:54  Metroda nasazlıq yaranıb✍ 15:23  Nazir: Qazın qiymətinin qalxmasına Rövnəq Abdullayev aydınlıq gətirsin✍ 
» » Piter görüşündə nə baş verib? Nazarbayev niyə getdi? - Video

Piter görüşündə nə baş verib? Nazarbayev niyə getdi? - Video

6-01-2022, 20:44 Yazar:  Samir Baxılıb: 143 Çap et
Piter görüşündə nə baş verib? Nazarbayev niyə getdi? - Video
Qazaxıstandakı toqquşmaların 28 dekabrda MDB dövlət başçılarının Sankt-Peterburqda keçirilən qeyri-rəsmi sammitindən bir neçə gün sonra baş verməsi çox düşündürücüdür.

Sankt-Peterburqda Rusiya lideri Vladimir Putinin yalnız Qazaxıstanın birinci Prezidenti, Elbaşı Nursultan Nazarbayevlə təkbətək görüşü olmuşdu. Rəsmi məlumata görə, Putin Nazarbayevə Avrasiya İqtisadi İttifaqının yaradılması ideyasına görə təşəkkür etmişdi. Başqa heç bir məlumat yoxdur.

Bəzi ekspertlərin fikrincə, Rusiya lideri Nazarbayevə müəyyən təkliflər edib, rədd cavabı aldığı üçün “B planı”nı işə salıb.

Putin nə təklif edə bilərdi?

İlk ehtimal Qazaxıstanın İttifaq Dövlətinə dəvət edilməsidir. Rusiya-Belarus birliyinə Qazaxıstanın qoşulması MDB məkanında ciddi hadisə ola bilərdi.

Nazarbayevin bu təklifdən imtinasının hazırkı proseslərə səbəb olduğu, buna görə də Tokayevin Nazarbayevi Təhlükəsizlik Şurasının katibi vəzifəsindən azad edərək, məsuliyyəti öz üzərinə götürdüyü və Rusiyanın şərtlərinə razı olduğu, KTMT-dən dəstək istədiyi və rus sülhyaratma missiyasını ölkəyə çağırdığı iddia edilir.

Bu arada olduqca maraqlı bir iddianı Türkiyənin “Yeni Akıt” nəşri irəli sürüb. Sayt Tokayevin Rusiyadan (KTMT-dən) kollektiv təhlükəsizlik müqaviləsinin 4-cü bəndinə uyğun olaraq, dəstək istəməsi qarşılığında Rusiyanın “bəzi şərtlər” irəli sürdüyünü bildirib: Krımın ilhaqının tanınması, rus dilinin ikinci rəsmi dil kimi bərpa olunması, Rusiyaya hərbi bazaların və Qazaxıstandakı ruslara (ölkənin şimalına) muxtariyyət verilməsi!

Rusiyanın bu şərtləri səsləndirib-səsləndirmədiyi haqda hər hansı rəsmi bir açıqlama olmasa da, bu iddianın yayılması olduqca ciddi məsələdir. Başqa sözlə, bu şərtlər əslində Qazaxıstan olaylarının arxasında kimin dayandığını təsdiqləyəcək səviyyədədir.

Bu şərtlər Qazaxıstanda Ukrayna ssenarisinin həyata keçirilməsi deməkdir. Uzun müddətdir Donbas kimi, Qazaxıstanın da şimal torpaqlarına iddialar səsləndirən rusiyalı siyasətçilərin təsadüfən danışmadığı ortadadır.

Nazarbayevin getməsini şərtləndirən ikinci ehtimal

İkinci ehtimal Təhlükəsizlik Şurasının katibi kimi Nazarbayevə bağlı güc strukturları rəhbərlərinin işinin öhdəsindən gəlməməsidir.

Q.J.Tokayev Təhlükəsizlik Şurasının katibi kimi özü fəaliyyətə başlayandan sonra təhlükəsizlikdən məsul olan şəxsləri vəzifədən çıxardı - Təhlükəsizlik Komitəsini rəhbəri ilk sərəncamla azad edilənlər sırasında idi.

Qazaxıstanın iri şəhərlərində, xüsusilə Almatıda baş verən etiraz aksiyalarında, dövlətin önəmli strukturlarına edilən hücumlarda silahlı şəxslərin olduğu açıq görünür. Hətta yerli sakinlər sosial şəbəkələrdə avtomat silahlarla silahlanmış qrupların olduğunu təsdiqləyən faktları yayırlar. Onlar strateji obyektlərə hücum edir, dağıntılar törədir, hüquq-mühafizə orqanı əməkdaşlarına atəş açır və s. İndiyə qədər 8 polis və hərbçi öldürülüb, 317 nəfərin yaralandığı bildirilir.

Bu, ciddi şəkildə hazırlanmış və aylarla planlaşdırılmış aktdır. Mümkündür ki, Tokayev Nazarbayevin kadrlarının prosesi önləyə bilmədiyindən narazıdır.

Digər ən önəmli məsələ isə Nazarbayevlə Tokayev arasında fikir ayrılığıdır. Əgər doğrudan da Nazarbayev Piterdə hansısa təklifdən imtina edibsə, Qazaxıstanda proseslər başlayanda da o, fikrini dəyişməyib. Bu mövqenin Qazaxıstanı parçalanmaya apara biləcəyi ehtimalına görə isə Tokayev Nazarbayevi onun komandası ilə birgə istefaya göndərməyə məcbur olub.

Nazarbayevin öz istəyi ilə istefa məsələsi də aktualdır. Çünki Tokayev Nazarbayevin varisi sayılır. Ancaq indiyə qədər Nazarbayevin ofisindən heç bir açıqlama verilməməsi, Tokayevin də Nazarbayevi kənarlaşdırarkən, “öz istəyi ilə” sözündən istifadə etməməsi tamamilə fərqli qənaətlərə yol açır.

Rusiya “təhlükəsizlik yastığı” qurur?

Rusiyanın Ukrayna və Belarusdakı “təhlükəsizlik yastığı”ndan sonra birdən-birə üzünü Orta Asiyaya çevirməsi və bu qədər ağır prosesə start verməsi gözlənilən idi. Ümumiyyətlə, Orta Asiya olduqca önəmli bir coğrafiyadır. Çin, ABŞ, AB-nin maraqları da burda toqquşur, üstəlik yeni qlobal güc olma yolunda sürətlə irəliləyən Türkiyə da türk dövlətləri ilə əlaqələrini genişləndirib.

Rus politoloqlar Qazaxıstanı “Rusiya ilə bütün birliklərdə ola-ola Qərb və ABŞ-la əlaqələri inkişaf etdirməkdə” suçlayır, başqa sözlə, hazırda Qazaxıstanda baş verən proseslərdə şimal qonşusunun barmağının olmasını dolayısı ilə etiraf edir, hətta bunu “görk” kimi şərh edirlər.

Tokayevin etirazlarçıların bütün tələblərini yerinə yetirməsinə rəğmən aksiyaların dayanmaması, əksinə, silahlı müstəviyə keçməsi də sübut edir ki, məsələ sosial aksiyalar deyil, Qazaxıstana daxildən hücumdur.

Bu, Qazaxıstanın xarici oyunçulara nə qədər açıq olduğunu ortaya qoymaqla yanaşı, kövrəkliyini də üzə çıxardı.

Rusiya 12 yanvarda NATO ilə görüşə hazırlaşır. Bəzi mütəxəssislər bunu bir neçə gün öncə baş tutan Bayden-Putin telefon danışığından sonra “dünyanın nüfuz dairəsinə bölüşdürülməsi” kimi qiymətləndirir.

Rusiya bu görüşə “əlidolu” gedir, NATO-nu fakt qarşısında qoyur və Orta Asiyanı müzakirə (bölgü) predmeti olmaqdan çıxarır. Artıq bu ərazi müzakirə edilməyəcək!

Əsas müzakirənin Rusiyanın qərbindən yayındırılması Kremlin maraqları xaricindədir.

Bu nüfuz dairələrinin gələcəkdə İttifaq Dövlətinə daxil olub-olmayacağı isə olduqca mübahisəlidir.

Hər bir halda ABŞ-ın Qazaxıstanda proseslər başlayandan 4 gün sonra reaksiya verməsi, Türkiyənin isə o qədər də aktiv görünməməsi diqqəti cəlb edir.

Türk Dövlətləri Təşkilatı da indiyə qədər Qazaxıstan olaylarına ciddi reaksiya verməyib.

Hansısa razılaşmanın əvvəlcədən mövcud olduğu ehtimalı çox azdır. Onda belə çıxır ki, ABŞ, Türkiyə, Türk Dövlətləri Təşkilatı, Çin və Avropa Birliyi “nə baş verdiyini” anlamağa çalışır və yaxud Şimal Ayısının yeni aqressiv həmləsi qarşısında növbəti pauza yaranıb…






www.mediaxeberleri.az
Dostlarınla paylaş: 

Oxşar xəbərlər

15:09 24 APREL 1915-Cİ İL HADİSƏLƏRİ: “ERMƏNİ SOYQIRIMI”, YOXSA ERMƏNİ XƏYANƏTİ?.. Əli Həsənov Tarix elmləri doktoru, professor Bir əsrdən artıqdır ki, Ermənistan dövləti başda olmaqla bütün dünya erməniləri, müxtəlif yollarla cəlb etdikləri muzdlu ideoloqlar, bəzi antitürk dairələri və çoxsaylı erməni havadarları da daxil bəşər cəmiyyətini inandırmağa çalışırlar ki, “XX əsrin
17:19 Prezidentin bugünkü çıxışının TAM MƏTNİ Martın 5-də Yeni Azərbaycan Partiyasının VII qurultayı keçirilib. Mediaxeberleri.az xəbər verir ki, Azərbaycan Prezidenti, Yeni Azərbaycan Partiyasının Sədri İlham Əliyev qurultaya videoformatda çıxış edib. Prezident İlham Əliyev: Yeni Azərbaycan Partiyasının VII qurultayını açıq elan edirəm.
23:22 Prezident İlham Əliyev yerli jurnalistlərə ilin yekunları ilə bağlı geniş müsahibə verib YENİLƏNİB Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev dekabrın 23-də yerli jurnalistlərə ilin yekunları ilə bağlı geniş müsahibə verib. Mediaxeberleri.Az müsahibəni təqdim edir: - Cənab Prezident, hər vaxtınız xeyir olsun. Fürsətdən istifadə edib mən Sizə hər birimizin adından təşəkkür edirəm ki,
20:17 "Rus dilinin yenidən nüfuz qazanmasını böyük təhlükə hesab etmirəm" Azərbaycan dili orta əsrlərin sonlarından, yeni dövrün əvvəllərindən öz müstəqil həyatına başlayıb Milli Məclisin deputatı, akademik Nizami Cəfərovun APA-ya müsahibə verib. Mediaxeberleri.az həmin müsahibəni sizə təqdim edir: - Nizami müəllim, çox yayılmış belə bir ifadə var ki, dil canlı
17:17 Əli Kərimli xahiş etdi ki, məni onunla görüşdür - Rauf Arifoğlu SENSASİON SİRLƏRİ AÇDI (MÜSAHİBƏ) Azloqos.eu saytının rəhbəri, tanınmış yazıçı-jurnalist Ələkbər Əlyev "Yeni Müsavat" media qrupunun təsisçisi və baş redaktoru Rauf Arifoğludan geniş müsahibə alıb. Mediaxeberleri.az həmin müsahibəni oxucularına təqdim edir: - Rauf bəy, yaxın günlərdə “Yeni Müsavat”ın 30-illik yubileyini qeyd

Öz şərhini bildir:

Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Əlaqə: +994 55 629 38 32 | aladdin.media@mediaxeberleri.az
© 2014 www.mediaxeberleri.az