t s

» » AKADEMİK SİYAHIYA ETİRAZ ETDİ

AKADEMİK SİYAHIYA ETİRAZ ETDİ

9-01-2018, 08:55 Yazar:  Gülnar Baxılıb: 134 Çap et
AKADEMİK SİYAHIYA ETİRAZ ETDİ
“Əksinə, Azərbaycan dili daha rahat öyrənilən dildir”
“İngilis dili Hind-Avropa dillərindən olduğuna görə, ingiliscə danışan toplumlar istər-istəməz german dillərini daha rahat mənimsəyirlər”



Xarici Xidmət İnstitutu müxtəlif dillərin öyrənilməsinə sərf edilən vaxt əsasında siyahı hazırlayıb. Müəlliflər 61 xalqın dilini öyrənmə müddətindən asılı olaraq beş kateqoriyaya bölüblər. Siyahıda Azərbaycan dili ingilisdilli auditoriya üçün dünyanın ən çətin dillərindən biri kimi dördüncü kateqoriyaya salınıb.

Tədqiqatlara əsasən, dördüncü kateqoriyada Azərbaycan, türk, rus, Ukrayna, serb, fin, gürcü və erməni dilləri daxil olmaqla ümumilikdə 40 dil yerləşdirilib. Deyilənə görə, ingilislər bu dilləri öyrənmək üçün 44 həftə səbr etməlidirlər. Əslində əksər dilçilər Azərbaycan dilinin asan qavranılan dil olduğunu, tez öyrənildiyini deyirlər. Xüsusən, latın qrafikalı Azərbaycan əlifbası digər qarışıq yazı üsulları ilə müqayisədə rahat şəkildə oxuna bilir.

Tədqiqatın nəticəsi ilə bağlı "Şərq”ə danışan filoloq alim, akademik, millət vəkili Nizami Cəfərov dilimizin mürəkkəb sayılması fikri ilə razılaşmadığını deyib.

Deputatın fikrincə, dillərin necə öyrənilməsi ilə bağlı konkret prinsiplər mövcuddur və həmin prinsiplərə görə Azərbaycan dili rahat öyrənilən dildir:

"Məsələyə ingilis dilinin mövqeyindən yanaşdıqda Azərbaycan dili çətin öyrənilən dillər sırasına daxil ola bilməz. Ona görə ki, bizim dilimiz aqqlütinativ, yəni iltisaqi dildir. Belə dillərdə sözlərin kökü olur və sözün kökünə qanunauyğun şəkildə şəkilçilər əlavə edilməklə cümlə düzəldilir. Yaxud sözlərin sonuna ümumi standartlara uyğun sözdüzəldici şəkilçilər əlavə etməklə yeni sözlər yaradılır.

Flektif dillərdə isə söz kökündən dəyişir. Əslində flektif dillərin öyrənilməsi mürəkkəbdir. İltisaqi dillər sayılan türk dilləri, xüsusən Azərbaycan dili isə asan öyrənilən dillər sayılır”.

Akademik vurğulayıb ki, ingilis dili Hind-Avropa dillərindən olduğuna görə, ingiliscə danışan toplumlar istər-istəməz german dillərini daha rahat mənimsəyirlər:

"Necə ki, biz azərbaycanlı olaraq digər türk dillərini rahat öyrənə bilirik, ingilis mühiti də onlara ən yaxın olan german dillərini öyrənirlər. İkinci növbədə isə roman dilləri, məsələn, fransız, ispan, italyan və s. dillər dayanır. Ancaq ingilisdilli düşüncə üçün german və roman dillərindən sonra Azərbaycan dili gəlməlidir. Bizim dil ərəb, yaxud Hind-Avropa mənşəli rus dili ilə müqayisə oluna bilməz. Azərbaycan dili elmi prinsiplərə görə daha tez mənimsənilir. Əlbəttə, german və roman dilləri olan yerdə dilimizi birinci kateqoriyaya daxil etmək mümkünsüzdür. Lakin üçüncü kateqoriyaya Azərbaycan dilini salmaq mümkündür. Düşünürəm ki, verilən siyahı ciddi, elmi və psixoloji dil öyrənmə mexanizmlərinə əsaslanmayıb. Aparılan bölgü yanlışdır. Dilimiz dördüncü yox, üçüncü kateqoriyada olmalı idi”.

Akademik ümumiyyətlə, türk dillərinin asan öyrənildiyini bildirib:

"Bunu təkcə mən yox, dilçilik təfəkkürü və indiyə qədərki təcrübə deyir. Nəzərə alaq ki, Azərbaycan dili latın qrafikasına keçib. Necə ola bilər ki, ingilislər latın qrafikalı digər dilləri daha tez öyrənirlər, amma Azərbaycan dilində çətinlik çəkirlər. Dilimiz artıq kirillə yazılmır, o cümlədən gürcü və erməni əlifbası kimi də çətin öyrənilmir. Halbuki erməni və gürcü dilini öyrənmək üçün əvvəlcə onların əlifbasını öyrənmək lazımdır”.

İsmayıl




www.mediaxeberleri.az
Dostlarınla paylaş: 

Oxşar xəbərlər

08:09 Bu gün Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günüdür 14 ildir ki, Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Gününü qeyd edirik Ana dilimizin inkişafına dövlətin həmişə xüsusi diqqəti və qayğısı olub. Sovet dövründə quruluşun müəyyən təzyiqlərinə, diktələrinə baxmayaraq, ümummilli lider Heydər Əliyev Azərbaycan dilinin respublikada dövlət dilinə
09:40 Qutsal “Xəlqilik” Bayramında deyilmiş fikirlər Asif Atanın – İnam Atanın Mütləqə İnam Ocağı Ocaq Günsırası ilə 13 Şölə Ayı, 37-ci ildə (miladla iyun, 2015) Mütləqə İnam Ocağı təbiət qoynunda “Xəlqilik” Bayramını həyata keçirdi. Öncə Bayram tonqalı qalandı. Tonqal yörəsində Ocaq Yükümlüsü Soylu Atalı söz dedi: Bu ocaq Asif Atanın yaratdığı
21:22 Qutsal “Yeni İl Törəni” ndə deyilmiş fikirlər Asif Atanın (İnam Atanın) Mütləqə İnam Ocağı Ata Ocaq ilsırasının 37- ili Qutsal “Yeni İl Törəni” ndə deyilmiş fikirlər Törən öncəsi həyətdə tonqal qalandı. Tonqal başında qutsal söz söylənildi. Nurtəkin Atalı: Bu Ocağın qalanması, məni “Xalqlaşma İli”mizdə yeni uğurlara çağırır. Soylu Atalı: Sən
22:01 “Türkmənçay Bağlaşması” – Özgürlüyümüzün sınırı Türkel Araşdırma Qurumu sunur “Türkmənçay Bağlaşması” – Özgürlüyümüzün sınırı Soylu Atalı: Ürəyinizdə Günəş olsun sayğılı yurddaşlarımız! Bu gün Türkel Araşdırma Qurumu adına Azərbaycanın bir neçə aydını – Xaliq Bahadır, Yadigar Türkel, Abil Ulusoy, Əlisəfa bəy və mən, Soylu Atalı Azərbaycanın
19:55 M.Ə.Rəsulzadənin “Azərbaycan Cümhuriyyəti” bitiyini “Tanıtma törəni” keçirildi Türkel Araşdırma Qurumu sunur (Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin “Azərbaycan Cümhuriyyəti” bitiyini “Tanıtma törəni” keçirildi) Soylu Atalı: Ürəyinizdə Günəş olsun, sayğılı yurddaşlarımız! Bu gün fevral ayının (bizdə Köçəri Ayının) 10-u Azərbaycanın tarixi faciələrindən birinin “Türkmənçay Bağlaşması”nın

Öz şərhini bildir:

Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Əlaqə: +994 55 629 38 32 | aladdin.media@mediaxeberleri.az
© 2014 www.mediaxeberleri.az